Ένα νέο, δυναμικό κεφάλαιο στις σχέσεις της Ελλάδας με το διάστημα ανοίγει επίσημα, με τη χώρα να υλοποιεί μια ολοκληρωμένη στρατηγική που συνδέει την επιστημονική αριστεία με την οικονομική ανάπτυξη. Τις τεράστιες ευκαιρίες που προκύπτουν για το εγχώριο οικοσύστημα από το «Εθνικό Πρόγραμμα Μικροδορυφόρων» και την ιστορική ένταξη του Δρ. Αδριανού Γολέμη στο επίσημο πρόγραμμα εκπαίδευσης αστροναυτών του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA), παρουσίασε ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου.
Η στρατηγική των δορυφόρων: Σε τροχιά η ελληνική τεχνολογία
Όπως τόνισε ο κ. Παπαστεργίου, η εθνική παρουσία στο διάστημα έχει πάψει να είναι αποσπασματική. «Εντάσσεται σε μια συνεκτική στρατηγική που ήδη υλοποιείται: από την αύξηση της συμμετοχής μας στα ερευνητικά προγράμματα του ESA έως το Εθνικό Πρόγραμμα Μικροδορυφόρων», δήλωσε χαρακτηριστικά
Ήδη έξι μικροδορυφόροι και νανοδορυφόροι βρίσκονται σε τροχιά, ενώ τις επόμενες ημέρες –καιρού επιτρέποντος– αναμένεται να εκτοξευθούν ακόμη έξι ελληνικοί νανοδορυφόροι (με τη συμμετοχή του ΑΠΘ και άλλων φορέων), για να ακολουθήσουν τον Απρίλιο οι θερμικοί μικροδορυφόροι.
«Δημιουργούμε ένα ολοκληρωμένο οικοσύστημα γνώσης, καινοτομίας και παραγωγής. Η Ελλάδα περνά από τη θέση του παρατηρητή στη θέση του συνδιαμορφωτή – με αυτοπεποίθηση, σχέδιο και βλέμμα στραμμένο στο μέλλον», υπογράμμισε ο Υπουργός.
Ο πρώτος Έλληνας στο Ευρωπαϊκό Κέντρο Αστροναυτών
Η στρατηγική αυτή κορυφώνεται με μια εθνική επιτυχία: για πρώτη φορά στην ιστορία της, η Ελλάδα εκπροσωπείται σε επίσημο πρόγραμμα της ESA. Ο Λαρισαίος ιατρός Αδριανός Γολέμης ξεκινά τον Απρίλιο του 2026 την εντατική, εξάμηνη θεωρητική και πρακτική του εκπαίδευση στο Ευρωπαϊκό Κέντρο Αστροναυτών στην Κολωνία της Γερμανίας.
Η εκπαίδευση αυτή αποτελεί βασική προϋπόθεση για μελλοντική συμμετοχή σε διαστημικές αποστολές.
«Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ότι η χώρα μας διαθέτει ώριμο οικοσύστημα που μπορεί να συνεισφέρει και να επωφεληθεί. Η εκπαίδευση αστροναυτών μας προσδίδει ετοιμότητα σε περίπτωση που η Ελλάδα συμμετάσχει σε αποστολή προς το Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS), αναπτύσσοντας εγχώρια έρευνα», ανέφερε ο κ. Γολέμης, ευχαριστώντας θερμά την οικογένειά του, αλλά και την ελληνική πολιτεία που μετουσίωσε μια προσωπική του προσπάθεια σε εθνική ευκαιρία. Άλλωστε, όπως αποδεικνύουν διεθνείς μελέτες, κάθε 1 ευρώ που επενδύεται στο διάστημα, επιστρέφει το τετραπλάσιο στην ευρύτερη οικονομία.
Επενδύσεις 200 εκατ. και «Εθνική Ομάδα»
Το υπουργείο, μέσω του Γενικού Γραμματέα Κωνσταντίνου Καράντζαλου, ανέλυσε τον προϋπολογισμό των 200 εκατ. ευρώ που στοχεύει στη μετάβαση του εγχώριου οικοσυστήματος από το software στην παραγωγή hardware (εξοπλισμού), προσδίδοντας τεχνολογική αυτονομία στη χώρα. Την ίδια στιγμή, το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας δρομολογεί τον δικό του τηλεπικοινωνιακό δορυφόρο, ύψους 400 εκατ. ευρώ, θωρακίζοντας τις ασφαλείς εθνικές επικοινωνίες.
Το τελικό όραμα της επερχόμενης Εθνικής Στρατηγικής είναι σαφές: η δημιουργία μιας «Εθνικής Ομάδας Διαστήματος». Μιας ομάδας που θα ενώσει startups, ακαδημαϊκούς, κατασκευαστές και –πλέον– τον πρώτο μας αστροναύτη, εμπνέοντας τη νέα γενιά (το λεγόμενο “space fever”) και μετατρέποντας την Ελλάδα σε πρωταγωνιστή της αεροδιαστημικής βιομηχανίας
Από την ατομική επιτυχία, στην εθνική ευκαιρία
Το πρόσωπο των ημερών, ο ιατρός Αδριανός Γολέμης, με 8ετή εμπειρία στην υποστήριξη Ευρωπαίων αστροναυτών, τόνισε πώς ένα «παιδικό όνειρο» μετουσιώθηκε σε μεγάλο όφελος για το ελληνικό οικοσύστημα. «Είναι ιδιαίτερη χαρά για μένα που με συστηματική εργασία από το Ελληνικό Κέντρο Διαστήματος και τη Γενική Γραμματεία Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων μετατρέπεται η επιτυχία μου στην τελευταία επιλογή αστροναυτών της ESA από ατομική σε εθνική και μεταφράζεται σε μια ευκαιρία για τη χώρα μας», ανέφερε, ευχαριστώντας την οικογένειά του και όσους συνέβαλαν.
Ο ίδιος εξήγησε πως «η ένταξή μου διευρύνει το παράθυρο συμμετοχής ελληνικών εταιρειών, Πανεπιστημίων και ερευνητικών ιδρυμάτων στα ανταποδοτικά προγράμματα του Οργανισμού, συμπληρώνοντας το Εθνικό Πρόγραμμα Μικροδορυφόρων που βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη». Επιπλέον, ξεκαθάρισε ότι η χώρα διαθέτει πλέον ένα ώριμο οικοσύστημα και πως η εκπαίδευση προσδίδει «ετοιμότητα σε περίπτωση που η Ελλάδα συμμετάσχει σε αποστολή προς το Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS), αναπτύσσοντας εγχώρια έρευνα και τεχνολογία για το Διάστημα, με στόχο τη μελλοντική εφαρμογή τους για τη βελτίωση της ζωής μας στη Γη».
Βέβαια όπως αποδεικνύουν οι μελέτες, κάθε 1 ευρώ που επενδύεται στο Διάστημα επιστρέφει το τετραπλάσιο στην οικονομία. Με «όχημα» τους δορυφόρους, τις στοχευμένες χρηματοδοτήσεις και τον πρώτο Έλληνα στο Ευρωπαϊκό Κέντρο Αστροναυτών, το Υπουργείο συγκροτεί την «Εθνική Ομάδα Διαστήματος», διασφαλίζοντας την καινοτομία και την τεχνολογική υπεροχή της χώρας στη νέα διεθνή πραγματικότητα.
Ποιος είναι ο Αδριανός Γολέμης
Ο Αδριανός Γολέμης μεγάλωσε στη Λάρισα, σπούδασε Ιατρική στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και ακολούθησε το διεπιστημονικό Master για τις Επιστήμες Διαστήματος στο International Space University (ISU) στη Γαλλία.
Στη συνέχεια έζησε και εργάστηκε για 1 χρόνο σε πλήρη απομόνωση με ένα μικρό πλήρωμα στο Σταθμό Concordia στην Ανταρκτική. Εκεί διεκπεραίωσε Ευρωπαϊκά πειράματα που μελετούν τις μεταβολές στην ανθρώπινη φυσιολογία και ψυχολογία σε ακραίες συνθήκες διαβίωσης, όπως και στο Διάστημα. Επόμενος σταθμός του υπήρξε το γαλλικό Ινστιτούτο Διαστημικής Ιατρικής και Φυσιολογίας «MEDES» όπου εργάστηκε πάνω σε κλινικές μελέτες που προσομοιάζουν τις δυσκολίες για τον ανθρώπινο οργανισμό στο Διάστημα με στόχο τη βελτίωση της κατανόησης και περίθαλψης στη Γη.
Από το 2018 συμβάλλει στην ιατρική υποστήριξη των αστροναυτών του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA) όπου κατέχει πλέον τη θέση του Επικεφαλής Ιατρού (Lead Flight Surgeon). Διατελεί επίσης συνεργάτης-ερευνητής του Ελληνικού Κέντρου Διαστήματος (ΕΛΚΕΔ).
Το 2022 πρώτευσε μαζί με 24 άλλους υποψηφίους ανάμεσα σε 22500 αιτούντες στη διαγωνιστική διαδικασία επιλογής αστροναυτών του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA), αποτελώντας τον πρώτο Έλληνα πολίτη που ολοκλήρωσε όλα τα στάδια της επιλογής, παρέχοντας στην Ελλάδα τη δυνατότητα να εκπροσωπηθεί για πρώτη φορά στην ιστορία της σε ερευνητική αποστολή στο Διάστημα. Ακολούθως εκλέχθηκε μέλος της Διεθνούς Ακαδημίας Αστροναυτικής (International Academy of Astronautics – IAA).
Aσχολείται με την αστροφωτογραφία και τις καταδύσεις, είναι πιλότος μικρών αεροσκαφών και συμβάλλει στην προώθηση της σημασίας της επιστήμης με περίπου 200 δημόσιες παρουσιάσεις και συνεντεύξεις (αρκετές σε σχολεία).
