Η Αλβανία εισάγει πρωτοποριακά την πρώτη στον κόσμο ψηφιακή υπουργό, την AI bot «Diella», με στόχο την καταπολέμηση της διαφθοράς στις δημόσιες συμβάσεις και τους διαγωνισμούς.
Η Diella, που σημαίνει «ήλιος» στα αλβανικά, διεξάγει πλέον τον έλεγχο και την ανάθεση όλων των κρατικών συμβάσεων προς ιδιωτικές επιχειρήσεις, υπόσχεται απόλυτη διαφάνεια και μηδενική διαφθορά σύμφωνα με τον πρωθυπουργό Έντι Ράμα. «Η Diella είναι το πρώτο μέλος του υπουργικού συμβουλίου που δεν είναι φυσικά παρόν, αλλά δημιουργήθηκε εικονικά από την Τεχνητή Νοημοσύνη», δήλωσε ο Ράμα κατά τη διάρκεια ομιλίας του κατά την οποία παρουσίασε το νέο του υπουργικό συμβούλιο. Θα βοηθήσει να γίνει η Αλβανία «μια χώρα όπου οι δημόσιοι διαγωνισμοί είναι 100% απαλλαγμένοι από διαφθορά».
Η κίνηση αυτή έρχεται ως απάντηση σε χρόνια προβλήματα διαφθοράς που έχουν πλήξει το πολιτικό και οικονομικό σύστημα της χώρας, δημιουργώντας εμπόδια και στην ευρωπαϊκή πορεία της Αλβανίας. Η χρήση AI για την ανάθεση δημοσίων έργων φιλοδοξεί να επιταχύνει τη διαδικασία ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, βελτιώνοντας ταυτόχρονα την αποτελεσματικότητα του κρατικού μηχανισμού.
Η Diella λειτουργεί από τον Ιανουάριο ως ψηφιακή βοηθός στην κρατική πλατφόρμα e-Albania, έχοντας ήδη διεκπεραιώσει χιλιάδες αιτήματα πολιτών. Από τον τρόπο για την απόκτηση αδειών οδήγησης, μέχρι αιτήσεις για σύνταξη και δικαστικές υποθέσεις. Παρουσιαζόμενη ως νεαρή γυναίκα με παραδοσιακή αλβανική ενδυμασία, αλληλεπιδρά με τους χρήστες μέσω φωνητικών εντολών και εκδίδει ηλεκτρονικά σφραγισμένα έγγραφα, βελτιστοποιώντας τις διοικητικές διαδικασίες και μειώνοντας τη γραφειοκρατία.
Παρά τις υψηλές προσδοκίες, εκφράζονται επιφυλάξεις σχετικά με την αποτελεσματικότητα και τα μέτρα προστασίας έναντι πιθανών παραβιάσεων ή χειραγωγήσεων του συστήματος.
Η κίνηση αυτή αποτελεί ένα τολμηρό πείραμα και ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο για τον χώρο των GovTech startups (εταιρείες τεχνολογίας που εξυπηρετούν κυβερνητικούς φορείς). Η περίπτωση της Αλβανίας αναδεικνύει τις τεράστιες δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης για τη βελτίωση των δημόσιων υπηρεσιών, αλλά και τις σημαντικές προκλήσεις που συνοδεύουν τη χρήση της σε κρίσιμους τομείς.
