Η Invest Europe, σε συνεργασία με το European Investment Fund (EIF), δημοσίευσε ένα νέο report με τίτλο “The VC Factor: Skills Edition“, το οποίο αναλύει το ευρωπαϊκό οικοσύστημα venture capital, εστιάζοντας στη διασυνοριακή χρηματοδότηση startups και στον ρόλο της εκπαίδευσης και του φύλου στις επενδυτικές αποφάσεις και την ανάπτυξη νεοφυών επιχειρήσεων.
Το report καταγράφει όχι μόνο τους τρέχοντες όγκους επενδύσεων, αλλά εξάγει συμπεράσματα με σημαντικές επιπτώσεις για επενδυτές, founders και policymakers. Τα ευρήματα δείχνουν ότι τα VC hubs που ενισχύουν ισχυρές τοπικές συνδέσεις είναι πιο πιθανό να προσελκύσουν κεφάλαια από άλλες περιοχές, λειτουργώντας ως στρατηγικά σημεία αναφοράς για startups και οικοσυστήματα.
Η ανάλυση αναδεικνύει ότι η δραστηριότητα VC στην Ευρώπη οργανώνεται γύρω από «clans» — διασυνδεδεμένα αλλά γεωγραφικά καθορισμένα δίκτυα VC hubs, όπως Benelux, Βρετανικές Νήσους, Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη (συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας), DACH, Γαλλία, Ιβηρική Χερσόνησος, Ιταλία/Μάλτα και Βόρειες/Βαλτικές χώρες.
Παρά την αυξανόμενη διασύνδεση, οι εθνικές και περιφερειακές επενδυτικές συνήθειες παραμένουν εμφανείς. Επιπλέον, παρατηρείται φαινόμενο «preferential attachment», όπου hubs με περισσότερες συνδέσεις προσελκύουν σταδιακά μεγαλύτερο μερίδιο κεφαλαίων:
Το 2021, το 43% των επενδύσεων VC πέρασαν τα όρια των clans, αυξημένο από 23% το 2007.
Τα British Isles αναδείχθηκαν ως η πιο συνδεδεμένη περιοχή, προτιμώμενος επενδυτικός εταίρος για πέντε από τα οκτώ clans.
Αντίθετα, η Ιβηρική Χερσόνησος και η Ιταλία/Μάλτα κατέγραψαν τα υψηλότερα ποσοστά intra-regional επενδύσεων, με 88% και 87% των κεφαλαίων να παραμένουν εντός της περιοχής τους αντίστοιχα.
Εκπαίδευση και φύλο
Το report τονίζει ότι το οικοσύστημα VC διαμορφώνεται όχι μόνο από τις ροές κεφαλαίων και τα γεωγραφικά hubs, αλλά και από δεξιότητες, εμπειρία και υπόβαθρο των εμπλεκομένων — επιχειρηματιών και επενδυτών.
Σύμφωνα με τα ευρήματα η εκπαίδευση από μόνη της δεν καθορίζει την πρόσβαση σε VC, αλλά το prestige πανεπιστημίων επηρεάζει το μέγεθος της χρηματοδότησης.
Οι απόφοιτοι των κορυφαίων 50 πανεπιστημίων αντιπροσωπεύουν το 10,7% των founders, αλλά λαμβάνουν 15,7% του συνολικού VC, καθιστώντας το πανεπιστημιακό κύρος τον μόνο παράγοντα που συνδέεται σταθερά με μεγαλύτερο κεφάλαιο.
Παράλληλα, παρατηρείται αυξανόμενη συμμετοχή γυναικών στις νεότερες γενιές founders, υποδεικνύοντας σταδιακή πρόοδο προς ένα πιο ποικιλόμορφο οικοσύστημα, όπου δεξιότητες και ταλέντο διαδραματίζουν ολοένα μεγαλύτερο ρόλο στις επενδυτικές αποφάσεις.
Ωστόσο, οι startups που ιδρύονται από γυναίκες αντιμετωπίζουν δομικές προκλήσεις, όπως μικρότερες ομάδες και καθυστερημένη πρόσβαση σε αρχική χρηματοδότηση. Αυτό εξηγεί μόνο εν μέρει το παρατηρούμενο χάσμα επενδύσεων:
Οι startups με κυρίως γυναικείες ομάδες ιδρυτών λαμβάνουν κατά μέσο όρο €700.000 λιγότερα ανά επένδυση σε σχέση με αντίστοιχες με κυρίως ανδρικές ομάδες, παρά το γεγονός ότι οι γυναίκες founders εμφανίζουν υψηλότερα επίπεδα εκπαίδευσης και μεγαλύτερη εκπροσώπηση σε κορυφαία πανεπιστήμια.
