Της ομάδας του Startupper MAG
Οι παγκόσμιες πωλήσεις ηλεκτρονικού εμπορίου (ecommerce) αναμένεται να αγγίξουν τα 7,4 τρισεκατομμύρια δολάρια, αντιπροσωπεύοντας σχεδόν το 24% των συνολικών παγκόσμιων λιανικών πωλήσεων. Παράλληλα, η αγορά της Τεχνητής Νοημοσύνης στο Λιανεμπόριο (AI in Retail) αποτιμάται στα 14,24 δισεκατομμύρια δολάρια για το 2025, με έναν εκρηκτικό προβλεπόμενο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης (CAGR) 46,54% για την περίοδο έως το 2030. Ακόμη και ο υποτομέας της Παραγωγικής AI (Generative AI) στο λιανεμπόριο εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει το 1 δισεκατομμύριο δολάρια το 2025, με ρυθμό ανάπτυξης 37%. Αυτοί οι αριθμοί καταδεικνύουν τη στρατηγική επιταγή για τις επιχειρήσεις να υιοθετήσουν την AI, όχι ως μελλοντική δυνατότητα, αλλά ως παρούσα αναγκαιότητα.
Σε αυτό το πλαίσιο, το παρόν θέμα αναλύει σε βάθος τη συμβιωτική σχέση μεταξύ RetailTech και Ecommerce, εξετάζοντας πώς η Τεχνητή Νοημοσύνη λειτουργεί ως καταλύτης για την ενοποίησή τους. Θα παρουσιάσουμε τις τεχνολογίες που μεταμορφώνουν τόσο το φυσικό κατάστημα όσο και την online εμπειρία, θα εξετάσουμε case studies από διεθνείς και Έλληνες ηγέτες της αγοράς και θα αναδείξουμε τις καινοτόμες ελληνικές startups που διαμορφώνουν το μέλλον του κλάδου.
Το Ελληνικό Οικοσύστημα στην πρώτη γραμμή της καινοτομίας
Η παγκόσμια επανάσταση του RetailTech και του AI-powered ecommerce δεν αφήνει ανεπηρέαστη την ελληνική αγορά. Τόσο οι καθιερωμένοι ηγέτες του λιανεμπορίου όσο και ένα δυναμικό οικοσύστημα από startups υιοθετούν τις νέες τεχνολογίες, μετασχηματίζοντας την τοπική αγοραστική εμπειρία και διεκδικώντας μια θέση στο διεθνές προσκήνιο.
Τα πεδία μάχης για την κυριαρχία: Logistics, FinTech και Πελατειακή Εμπειρία
Η στρατηγική των επιχειρήσεων ηλεκτρονικού εμπορίου στην Ελλάδα εστιάζεται πλέον στην κατάκτηση ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος σε τρεις διακριτούς αλλά αλληλένδετους τομείς, οι οποίοι αποτελούν τα σύγχρονα πεδία μάχης για την προσέλκυση και διατήρηση του πελάτη.
Logistics (Εφοδιαστική Αλυσίδα): Το “τελευταίο μίλι” (last-mile) της παράδοσης έχει εξελιχθεί από μια απλή λειτουργική διαδικασία σε ένα κεντρικό στοιχείο της πρότασης αξίας (value proposition) κάθε επιχείρησης. Η αγορά έχει προχωρήσει πέρα από τις τυπικές υπηρεσίες ταχυμεταφορών. Πλέον, ο ανταγωνισμός επικεντρώνεται στην παροχή ενός ευρέος φάσματος επιλογών που καλύπτουν κάθε ανάγκη: από την άμεση παράδοση εντός λίγων ωρών (instant delivery) για επείγουσες αγορές, την προγραμματισμένη παράδοση σε συγκεκριμένη ώρα για μεγαλύτερη ευκολία, μέχρι την παραλαβή από αυτόματες θυρίδες (lockers) που προσφέρουν ευελιξία 24/7. Αυτός ο τομέας είναι ο πιο ορατός και απαιτητικός σε επενδύσεις κεφαλαίου, καθώς η φυσική υποδομή και η τεχνολογική πλατφόρμα που απαιτούνται είναι εξαιρετικά περίπλοκες.
FinTech (Χρηματοοικονομική Τεχνολογία): Η διαδικασία της πληρωμής (checkout) αποτελεί το πιο κρίσιμο σημείο για τη μετατροπή ενός επισκέπτη σε πελάτη (conversion). Η ενσωμάτωση ευέλικτων και καινοτόμων λύσεων πληρωμών έχει αναδειχθεί σε στρατηγικό εργαλείο για την αύξηση των πωλήσεων. Η πιο χαρακτηριστική τάση είναι η υιοθέτηση μοντέλων “Αγόρασε Τώρα, Πλήρωσε Αργότερα” (Buy Now, Pay Later – BNPL), τα οποία επιτρέπουν στους καταναλωτές να κατανέμουν το κόστος μιας αγοράς σε άτοκες δόσεις. Αυτή η προσέγγιση όχι μόνο μειώνει την τριβή κατά την αγορά, αλλά αποδεδειγμένα αυξάνει τη μέση αξία του καλαθιού (Average Order Value – AOV) και βελτιώνει τα ποσοστά μετατροπής.
Customer Experience (CX – Πελατειακή Εμπειρία): Πέρα από τα logistics και τις πληρωμές, η συνολική εμπειρία του πελάτη αποτελεί το συνεκτικό ιστό που διαμορφώνει την αφοσίωση (loyalty). Η χρήση τεχνολογίας είναι καθοριστική για τη δημιουργία ενός απρόσκοπτου, εξατομικευμένου και αξιόπιστου ταξιδιού για τον πελάτη. Αυτό περιλαμβάνει τα πάντα: από την εύκολη ανακάλυψη προϊόντων μέσω έξυπνων μηχανών αναζήτησης και προσωποποιημένων προτάσεων, μέχρι την άμεση και αποτελεσματική εξυπηρέτηση μετά την πώληση (post-purchase support) και την απλοποιημένη διαχείριση επιστροφών.
Σε αυτό το πλαίσιο, παρατηρείται μια διπλή, ταυτόχρονη κίνηση στην αγορά. Από τη μία πλευρά, εξειδικευμένες τεχνολογικές startups “αποδομούν” την παραδοσιακή αλυσίδα αξίας του λιανεμπορίου, προσφέροντας κορυφαίες λύσεις σε μεμονωμένα προβλήματα.
Εταιρείες όπως η BoxNow και η SVUUM επικεντρώνονται αποκλειστικά στο τελευταίο μίλι, ενώ η Klarna εξειδικεύεται στις ευέλικτες πληρωμές. Απομονώνουν και τελειοποιούν ένα κομμάτι του παζλ του ηλεκτρονικού εμπορίου. Από την άλλη πλευρά, οι μεγάλοι παίκτες, όπως οι παραδοσιακοί retailers και οι κυρίαρχες πλατφόρμες, απαντούν σε αυτόν τον κατακερματισμό “επανασυναρμολογώντας” αυτές τις υπηρεσίες κάτω από τη δική τους ομπρέλα. Ενσωματώνουν τις λύσεις των startups στα δικά τους συστήματα, δημιουργώντας ένα συνεκτικό, επώνυμο οικοσύστημα.
Η στρατηγική αυτή δεν αποσκοπεί απλώς στην προσθήκη νέων λειτουργιών. Είναι μια κίνηση αυτοπροστασίας για να διατηρήσουν την κυριότητα της σχέσης με τον πελάτη. Εάν η κύρια αφοσίωση του καταναλωτή μετατοπιστεί προς τον πάροχο της πληρωμής (π.χ. Klarna) ή την εταιρεία παράδοσης (π.χ. BoxNow), ο retailer κινδυνεύει να μετατραπεί σε έναν απλό, ανώνυμο προμηθευτή. Μέσω της απρόσκοπτης ενσωμάτωσης, ο retailer επανακτά τον έλεγχο της συνολικής εμπειρίας και διασφαλίζει ότι το δικό του brand παραμένει στο επίκεντρο της σχέσης με τον πελάτη. Αυτή η δυναμική εξηγεί την τρέχουσα έξαρση των συνεργασιών: δεν είναι απλώς μια τακτική, αλλά μια στρατηγική επιταγή για την οικοδόμηση ενός ολοκληρωμένου οικοσυστήματος που θα αποτρέψει τη διαμεσολάβηση από τρίτους παρόχους υπηρεσιών.
Πώς προσαρμόζονται οι μεγάλοι παίκτες του λιανεμπορίου
Οι μεγαλύτεροι retailers της Ελλάδας αναγνωρίζουν την ανάγκη για ψηφιακό μετασχηματισμό και επενδύουν στρατηγικά για να παραμείνουν ανταγωνιστικοί.
Public Group: Ο όμιλος Public ακολουθεί μια έξυπνη διπλή στρατηγική. Από τη μία, μετατρέπει τη βασική του δραστηριότητα (τα καταστήματα Public) σε έναν κορυφαίο omnichannel retailer, με πωλήσεις που ξεπερνούν τα 500 εκατομμύρια ευρώ και 100 εκατομμύρια επισκέψεις σε όλα τα κανάλια. Από την άλλη, χτίζει ένα τεχνολογικό οικοσύστημα μέσω του επενδυτικού του βραχίονα, Public Capital Partners και με κεφάλαια 20 εκατομμυρίων ευρώ, επενδύει ενεργά σε ελληνικές startups στους τομείς RetailTech, Ecommerce, Fintech και Logistics. Αυτό δημιουργεί μια ισχυρή συνέργεια, όπου οι καινοτόμες λύσεις των startups μπορούν να δοκιμαστούν και να κλιμακωθούν μέσα στο ευρύ δίκτυο της Public, αποδεικνύοντας μια βαθιά κατανόηση ότι η μελλοντική ανάπτυξη εξαρτάται τόσο από την εσωτερική καινοτομία όσο και από τις εξωτερικές συνεργασίες.
Σκλαβενίτης: Αν και παραδοσιακά πιο συντηρητικός στον ψηφιακό τομέα, ο Σκλαβενίτης, ο μεγαλύτερος retailer της Ελλάδας, έκανε ένα αποφασιστικό βήμα στον κόσμο του ecommerce με τη δημιουργία του eMarket, σε συνεργασία με την εταιρεία τεχνολογίας ATCOM. Η έμφαση δόθηκε στην ανάπτυξη μιας στιβαρής υποδομής backend στην πλατφόρμα Netvolution, ικανής να διαχειριστεί τον τεράστιο όγκο πελατών και τις περίπλοκες απαιτήσεις logistics της αλυσίδας, σηματοδοτώντας τον ψηφιακό μετασχηματισμό του ηγέτη της αγοράς.
ΑΒ Βασιλόπουλος: Ως μέλος του παγκόσμιου ομίλου Ahold Delhaize, η ΑΒ Βασιλόπουλος αξιοποιεί τη διεθνή τεχνογνωσία για τη βελτιστοποίηση της εφοδιαστικής της αλυσίδας και τη χρήση data analytics για τη διαχείριση αποθεμάτων και την πρόβλεψη της ζήτησης. Η ισχυρή της θέση στην ελληνική αγορά, με το ab.gr να κατατάσσεται ανάμεσα στα τρία κορυφαία online καταστήματα της χώρας.
Κωτσόβολος: Η στρατηγική του Κωτσόβολου υπερβαίνει το μοντέλο του παραδοσιακού retailer. Η εταιρεία έχει μετασχηματιστεί σε έναν επιδέξιο ενορχηστρωτή τεχνολογιών τρίτων, με στόχο την τελειοποίηση του “phygital” (physical + digital) μοντέλου της, όπου το φυσικό και το ψηφιακό κανάλι λειτουργούν συμπληρωματικά και αδιάλειπτα. Η προσέγγισή του δεν επικεντρώνεται στην εσωτερική ανάπτυξη κάθε τεχνολογικής λύσης, αλλά στην έξυπνη επιλογή και ενσωμάτωση των καλύτερων διαθέσιμων υπηρεσιών της αγοράς.
Πλαίσιο: Σε πλήρη αντίθεση με το μοντέλο των εκτεταμένων συνεργασιών, το Πλαίσιο αποτελεί ένα παράδειγμα στρατηγικής που βασίζεται στη δύναμη της κάθετης ολοκλήρωσης. Η ανταγωνιστική του ισχύς δεν πηγάζει από την ενορχήστρωση εξωτερικών συνεργατών, αλλά από τον βαθύ έλεγχο που ασκεί σε κρίσιμα στάδια της αλυσίδας αξίας, από την παραγωγή προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας (όπως οι υπολογιστές Turbo-X) μέχρι τη διανομή τους μέσω ενός ιδιόκτητου στόλου οχημάτων. Η μακροχρόνια επένδυση του Πλαισίου σε δικά του φορτηγά και εκπαιδευμένο προσωπικό παράδοσης αποτελεί ένα από τα πιο ισχυρά διαφοροποιητικά του στοιχεία, ειδικά για τις κατηγορίες ογκωδών και ευαίσθητων προϊόντων, όπως έπιπλα γραφείου, gaming chairs και συναρμολογημένοι υπολογιστές.
Οι αρχιτέκτονες του αύριο: Στο επίκεντρο οι ελληνικές Startups
Παράλληλα με τους μεγάλους παίκτες, ένα ζωντανό οικοσύστημα από ελληνικές startups αναπτύσσει καινοτόμες λύσεις που διαμορφώνουν το μέλλον του λιανεμπορίου.
Simpler (Fintech/Checkout): Μία από τις πιο υποσχόμενες ελληνικές startups, η Simpler, επαναπροσδιορίζει την εμπειρία του checkout με λύσεις πληρωμών με ένα κλικ. Η αποστολή της είναι να εξαλείψει τις πολύπλοκες φόρμες ολοκλήρωσης αγοράς, ενσωματώνοντας υπηρεσίες όπως το Revolut Pay. Μετά από μια επιτυχημένη χρηματοδότηση, η εταιρεία επεκτείνεται διεθνώς το 2025, τοποθετώντας τον εαυτό της ως έναν βασικό παίκτη στον χώρο των frictionless payments παγκοσμίως.
Mobiplus (In-Store RetailTech): Πρωτοπόρος στην εφαρμογή της AI στο φυσικό κατάστημα, η Mobiplus έχει αναπτύξει την “Annie Intelligent Sales Assistant”. Πρόκειται για ένα ψηφιακό kiosk και μια mobile-integrated πλατφόρμα που παρέχει εξατομικευμένες προτάσεις στους πελάτες μέσα στο κατάστημα, χρησιμοποιώντας machine learning για να αναλύσει τη συμπεριφορά τους και να συνδεθεί με τα δεδομένα του e-shop του retailer. Αυτή η λύση γεφυρώνει άμεσα το χάσμα μεταξύ online δεδομένων και φυσικής εμπειρίας. Παράλληλα προσφέρει και παρόμοιες λύσεις για το ψηφιακό εμπόριο.
Connectly (Conversational Commerce): Μια startup με Έλληνες συνιδρυτές που έχει προσελκύσει επενδύσεις από διεθνείς γίγαντες όπως η Alibaba. Η Connectly εξειδικεύεται στο AI-powered conversational commerce, επιτρέποντας στα brands να αλληλεπιδρούν με τους πελάτες μέσω messaging apps, δημιουργώντας έναν εξατομικευμένο διάλογο που οδηγεί σε πωλήσεις.
AfterSalesPro (Logistics/Supply Chain): Η ελληνική AfterSalesPro εστιάζει στη βελτιστοποίηση της εμπειρίας μετά την αγορά (post-purchase). Προσφέρει μια σουίτα εργαλείων για τη δημιουργία ετικετών, την έξυπνη παρακολούθηση αποστολών (smart tracking) και τη διαχείριση επιστροφών, με δυνατότητα ενσωμάτωσης σε ERP και πλατφόρμες e-commerce. Η συνεργασία της με την DPAM αποδεικνύει την ικανότητά της να μετασχηματίζει ψηφιακά την εφοδιαστική αλυσίδα μεγάλων retailers.
Bespot (Location Intelligence / Retail Analytics): Εστιάζοντας στην λεγόμενη ευφυΐα τοποθεσίας, η Bespot προσφέρει μια πλατφόρμα που αξιοποιεί δεδομένα γεωεντοπισμού ακριβείας για να βοηθήσει τις επιχειρήσεις να καταπολεμήσουν την απάτη, να βελτιστοποιήσουν τις λειτουργίες τους και να αποκτήσουν πολύτιμες γνώσεις για τη συμπεριφορά των καταναλωτών. Η τεχνολογία της παρέχει ένα ανταγωνιστικό πλεονέκτημα σε παγκόσμιους παίκτες του λιανεμπορίου και του gaming, επιτρέποντας τη λήψη στρατηγικών αποφάσεων βάσει δεδομένων.
Διεθνείς πρωτοπόροι: Ξένες Startups που Διαμορφώνουν τις Τάσεις
Η καινοτομία στο RetailTech δεν περιορίζεται σε μία μόνο χώρα. Ένα παγκόσμιο κύμα από startups αναπτύσσει λύσεις αιχμής που αντιμετωπίζουν συγκεκριμένες προκλήσεις του κλάδου, από τη διαχείριση του φυσικού καταστήματος μέχρι την εικονική δοκιμή προϊόντων.
Cognitiwe (In-Store RetailTech / Computer Vision): Η Cognitiwe μετατρέπει τις υπάρχουσες κάμερες ασφαλείας των καταστημάτων σε έξυπνα εργαλεία διαχείρισης. Η πλατφόρμα της, που βασίζεται στην AI, αναλύει τα βίντεο για να παρακολουθεί τα αποθέματα στα ράφια, να ελέγχει τη φρεσκάδα των τροφίμων και να εντοπίζει απώλειες ή απάτες στα ταμεία, προσφέροντας insights σε πραγματικό χρόνο.
Herbie.AI (Conversational Commerce): Η Herbie.AI αναπτύσσει προηγμένα, ομιλιακά chatbots (τόσο φωνητικά όσο και κειμένου) που αυτοματοποιούν την εξυπηρέτηση πελατών και παρέχουν εξατομικευμένες προτάσεις. Με υποστήριξη για πάνω από 132 γλώσσες, προσφέρει μια πολυκαναλική και πολυπολιτισμική εμπειρία.
Retellect (Computer Vision / Checkout Tech): Η Retellect εστιάζει στην επιτάχυνση των self-checkouts μέσω της τεχνολογίας αναγνώρισης προϊόντων. Το σύστημά της χρησιμοποιεί computer vision για να αναγνωρίζει τα προϊόντα που τοποθετούνται στην περιοχή του ταμείου, ακόμα και αν δεν έχουν barcode, βελτιώνοντας την ταχύτητα και την ασφάλεια των συναλλαγών.
SensAI (Augmented Reality / 3D Ecommerce): Η SensAI δημιουργεί καθηλωτικές εμπειρίες 3D ηλεκτρονικού εμπορίου. Η τεχνολογία της επιτρέπει στους πελάτες να δοκιμάζουν εικονικά προϊόντα (Virtual Try-On) στο δικό τους σώμα ή χώρο μέσω επαυξημένης πραγματικότητας, γεφυρώνοντας το χάσμα μεταξύ της online περιήγησης και της φυσικής εμπειρίας.
Vocads (Voice Commerce): Η Vocads βρίσκεται στην πρώτη γραμμή του φωνητικά ενεργοποιούμενου εμπορίου. Η πλατφόρμα της επιτρέπει στους καταναλωτές να πραγματοποιούν αναζητήσεις προϊόντων και αγορές hands-free, χρησιμοποιώντας απλώς τη φωνή τους, μετατρέποντας την αγοραστική διαδικασία σε έναν φυσικό διάλογο.
Skroutz: Το «λειτουργικό σύστημα» του ecommerce και οι σφετεριστές του θρόνου
Η πορεία του Skroutz αποτελεί ένα υποδειγματικό παράδειγμα του πώς μια εταιρεία μπορεί να μετασχηματιστεί από ένα μονοδιάστατο εργαλείο σε ένα ολοκληρωμένο οικοσύστημα. Η εξέλιξή του δεν ήταν τυχαία, αλλά αποτέλεσμα μιας συνειδητής, πολυετούς στρατηγικής που επικεντρώθηκε στην προοδευτική επίλυση των προβλημάτων και την κάλυψη των αναγκών των χρηστών του — τόσο των καταναλωτών όσο και των εμπόρων. Αυτή η διαδρομή μπορεί να αναλυθεί σε τέσσερις διακριτές φάσεις, κάθε μία από τις οποίες πρόσθετε ένα νέο, κρίσιμο επίπεδο στην πλατφόρμα.
Φάση 1 (Ανακάλυψη): Στην αρχική του μορφή, το Skroutz ήταν μια μηχανή σύγκρισης τιμών. Η πρόταση αξίας του ήταν απλή και ισχυρή: “Βρες τη χαμηλότερη τιμή για το προϊόν που ψάχνεις”. Σε αυτή τη φάση, η εταιρεία έχτισε ένα τεράστιο κοινό και καθιερώθηκε ως το σημείο εκκίνησης για την έρευνα αγοράς στην Ελλάδα.
Φάση 2 (Συναλλαγή): Το λανσάρισμα του “Καλαθιού του Skroutz” (Skroutz Marketplace) αποτέλεσε το πιο κρίσιμο σημείο καμπής στην ιστορία της εταιρείας. Με αυτή την κίνηση, το Skroutz έπαψε να είναι απλώς ένας ενδιάμεσος που έστελνε τους χρήστες σε άλλα sites και έγινε ο ίδιος ο προορισμός της συναλλαγής. Η πρόταση αξίας εξελίχθηκε σε: “Αγόρασε με ασφάλεια και ευκολία από πολλά διαφορετικά καταστήματα, με ένα μόνο καλάθι και ένα checkout”. Αυτό το βήμα ήταν θεμελιώδες, καθώς επέτρεψε στο Skroutz να αποκτήσει τον έλεγχο της συναλλαγής, των δεδομένων και, τελικά, της συνολικής εμπειρίας του πελάτη.
Φάση 3 (Εκπλήρωση): Έχοντας κατακτήσει τη συναλλαγή, το επόμενο λογικό βήμα ήταν η επίλυση του μεγαλύτερου προβλήματος μετά την αγορά: της παράδοσης. Η δημιουργία της υπηρεσίας “Skroutz Last Mile” και του δικτύου αυτόματων θυρίδων “Skroutz Point” ήταν η απάντηση σε αυτή την πρόκληση. Η πρόταση αξίας εμπλουτίστηκε περαιτέρω: “Πάρε την παραγγελία σου γρήγορα, αξιόπιστα και με τον τρόπο που σε βολεύει”. Με την είσοδό του στα logistics, το Skroutz απέκτησε έλεγχο σε ένα ακόμη κρίσιμο κομμάτι της αλυσίδας αξίας, μετατρέποντας μια πιθανή πηγή προβλημάτων σε ανταγωνιστικό πλεονέκτημα.
Φάση 4 (Ενδυνάμωση): Στην πιο πρόσφατη φάση της εξέλιξής του, το Skroutz εστιάζει στην άρση των τελευταίων εμποδίων για την αγορά και στην οικοδόμηση μακροχρόνιας αφοσίωσης. Η ενσωμάτωση χρηματοοικονομικών τεχνολογιών, με κυριότερη τη συνεργασία με την Klarna για την παροχή υπηρεσιών BNPL, και η προσθήκη υπηρεσιών προστιθέμενης αξίας, όπως η συνδρομητική υπηρεσία “Skroutz Plus” και οι εγγυήσεις αγορών, ολοκληρώνουν το οικοσύστημα. Η πρόταση αξίας φτάνει πλέον στην τελική της μορφή: “Πλήρωσε όπως θέλεις, ψώνισε με απόλυτη εμπιστοσύνη και απόλαυσε προνόμια”. Αυτές οι υπηρεσίες μετατρέπουν τη σχέση με τον πελάτη από συναλλακτική σε μια σχέση εμπιστοσύνης και διαρκούς αξίας.
Αποδομώντας το “λειτουργικό σύστημα” του Ηλεκτρονικού Εμπορίου
Το σημερινό Skroutz λειτουργεί λιγότερο ως ένα απλό marketplace και περισσότερο ως ένα ολοκληρωμένο “λειτουργικό σύστημα” για το ηλεκτρονικό εμπόριο, παρέχοντας λύσεις σε κάθε στάδιο της αγοραστικής διαδικασίας. Η ανάλυση των επιμέρους συνιστωσών του αποκαλύπτει τη συνθετότητα και τη στρατηγική του βάθος.
Marketplace & υπηρεσίες προς εμπόρους: Ο πυρήνας του συστήματος είναι το μοντέλο του Marketplace. Το Skroutz προσφέρει στους συνεργαζόμενους εμπόρους πρόσβαση σε ένα τεράστιο, ενεργό αγοραστικό κοινό, κάτι που θα ήταν αδύνατο για τους περισσότερους να προσεγγίσουν μόνοι τους. Σε αντάλλαγμα, οι έμποροι καταβάλλουν μια προμήθεια επί των πωλήσεων και αποδέχονται ότι η επωνυμία τους λειτουργεί δευτερευόντως, κάτω από την ομπρέλα του Skroutz. Η πλατφόρμα παρέχει επίσης βασικά εργαλεία για τη διαχείριση των προϊόντων και των παραγγελιών, απλοποιώντας τη διαδικασία για τους πωλητές. Ο θεμελιώδης συμβιβασμός για τον έμπορο είναι η ανταλλαγή ενός μέρους του περιθωρίου κέρδους και της αυτονομίας της επωνυμίας του για την πρόσβαση σε έναν τεράστιο όγκο πωλήσεων.
Logistics & εκπλήρωση παραγγελιών (Skroutz Last Mile): Το Skroutz έχει αναπτύξει ένα υβριδικό μοντέλο logistics. Συνδυάζει τη δική του, ιδιόκτητη υποδομή διανομής με στρατηγικές συνεργασίες, όπως για παράδειγμα με την BoxNow, για να αυξήσει την κάλυψη και τη χωρητικότητα του δικτύου θυρίδων του. Το δίκτυο των “Skroutz Point” είναι στρατηγικής σημασίας. Δεν αποτελεί απλώς μια μέθοδο παράδοσης, αλλά ένα φυσικό, επώνυμο σημείο επαφής με τον πελάτη. Η πυκνή χωροθέτηση των θυρίδων σε αστικές περιοχές αυξάνει την πυκνότητα των παραδόσεων (delivery density), μειώνοντας το λειτουργικό κόστος ανά παραγγελία και βελτιώνοντας την ταχύτητα εξυπηρέτησης. Ο έλεγχος του τελευταίου μιλίου επιτρέπει στο Skroutz να προσφέρει μια συνεπή και υψηλής ποιότητας εμπειρία παράδοσης, η οποία αποτελεί πλέον αναπόσπαστο κομμάτι της επωνυμίας του.
Ενσωματωμένες χρηματοοικονομικές υπηρεσίες (FinTech) – Η Συνεργασία με την Klarna: Η ενσωμάτωση της Klarna στην πλατφόρμα του Skroutz είναι πολύ περισσότερο από την απλή προσθήκη μιας ακόμη μεθόδου πληρωμής. Πρόκειται για μια βαθιά ενσωματωμένη χρηματοοικονομική υπηρεσία που αλλάζει τη δυναμική της αγοράς. Η προσφορά “Αγόρασε τώρα, πλήρωσε αργότερα” μέσω 3 άτοκων δόσεων είναι ένα ισχυρό εργαλείο για την αύξηση των πωλήσεων, καθώς καθιστά τις ακριβότερες αγορές πιο προσιτές. Η τεχνολογική πολυπλοκότητα πίσω από αυτή την ενσωμάτωση είναι αξιοσημείωτη. Το σύστημα είναι σε θέση να διαχειριστεί περίπλοκα σενάρια, όπως η μερική ακύρωση μιας παραγγελίας. Σε μια τέτοια περίπτωση, η πλατφόρμα υπολογίζει αυτόματα το νέο υπόλοιπο και αναπροσαρμόζει τις εναπομένουσες δόσεις, παρέχοντας μια απρόσκοπτη εμπειρία τόσο για τον καταναλωτή όσο και για τον έμπορο. Αυτό το επίπεδο αυτοματισμού και ευφυΐας καταδεικνύει μια τεχνολογική ολοκλήρωση που ξεπερνά κατά πολύ μια τυπική πύλη πληρωμών (payment gateway).
Υπηρεσίες Προστιθέμενης Αξίας (Το Επίπεδο Εμπιστοσύνης): Πάνω από τις βασικές λειτουργίες, το Skroutz έχει χτίσει ένα επίπεδο υπηρεσιών που αποσκοπούν στην ενίσχυση της εμπιστοσύνης και την καλλιέργεια της αφοσίωσης. Η συνδρομητική υπηρεσία “Skroutz Plus” προσφέρει δωρεάν μεταφορικά για απεριόριστες παραγγελίες έναντι μιας ετήσιας συνδρομής, δημιουργώντας ένα ισχυρό κίνητρο για τους συχνούς αγοραστές να συγκεντρώνουν όλες τις αγορές τους στην πλατφόρμα. Παράλληλα, η εγγύηση αγορών για επιλεγμένα καταστήματα (Άμεση Αγορά) λειτουργεί ως δίχτυ ασφαλείας για τον καταναλωτή, διαβεβαιώνοντάς τον ότι το Skroutz θα παρέμβει για να επιλύσει οποιοδήποτε πρόβλημα προκύψει. Αυτές οι υπηρεσίες δεν είναι απλώς χαρακτηριστικά· είναι ισχυροί μηχανισμοί που μετατρέπουν μια περιστασιακή, συναλλακτική σχέση σε μια μακροχρόνια, βασισμένη στην εμπιστοσύνη και την αμοιβαία αξία.
Shopflix.gr – Ο Νέος, ισχυρός διεκδικητής της αγοράς
Η είσοδος του Shopflix.gr στην ελληνική αγορά το 2021 σηματοδότησε την πιο σοβαρή πρόκληση στην κυριαρχία του Skroutz. Σε αντίθεση με το Public Group, το Shopflix.gr δεν αποτελεί προέκταση ενός υπάρχοντος retailer, αλλά μια νέα, αμιγώς ψηφιακή οντότητα με ισχυρή χρηματοοικονομική υποστήριξη.
Η στρατηγική του Shopflix είναι σαφής: να αναπαράγει και να βελτιώσει το επιτυχημένο μοντέλο του marketplace, ανταγωνιζόμενο άμεσα το Skroutz σε κάθε επίπεδο. Η εταιρεία επενδύει επιθετικά στην προσέλκυση τόσο των εμπόρων όσο και των καταναλωτών, προσφέροντας ανταγωνιστικούς όρους και μια σύγχρονη τεχνολογική πλατφόρμα. Η πρόκληση που αντιμετωπίζει είναι τεράστια, καθώς πρέπει να σπάσει το ισχυρό “φαινόμενο δικτύου” (network effect) που έχει χτίσει το Skroutz εδώ και χρόνια: οι αγοραστές πηγαίνουν εκεί που είναι οι πωλητές, και οι πωλητές πηγαίνουν εκεί που είναι οι αγοραστές. Για να το πετύχει αυτό, το Shopflix αξιοποιεί την πρόσβασή του σε κεφάλαια για να επενδύσει μαζικά στο μάρκετινγκ και την αναγνωρισιμότητα της μάρκας, ενώ ταυτόχρονα χτίζει τις δικές του λύσεις και συνεργασίες σε κρίσιμους τομείς όπως οι πληρωμές με 4 δόσεις μέσω tbi Bank (SHOPFLIX PAY4) αλλά και μέσω Klarna και τα logistics (π.χ. SHOPFLIX ΜΕ ΤΗ ΜΙΑ). Η εμφάνιση ενός τόσο καλά χρηματοδοτούμενου και φιλόδοξου ανταγωνιστή αναδιαμορφώνει το τοπίο, αναγκάζοντας όλους τους παίκτες, συμπεριλαμβανομένου του Skroutz, να επιταχύνουν την καινοτομία και να βελτιώσουν τις υπηρεσίες τους, κάτι που τελικά ωφελεί τον καταναλωτή.
Bestprice.gr – Η Διαχρονική ισχύς του ουδέτερου aggregator
Σε μια εποχή που κυριαρχείται από ολοκληρωμένα marketplaces που ελέγχουν ολόκληρη τη συναλλαγή, το Bestprice.gr διατηρεί τη συνάφειά του παραμένοντας πιστό στον ιδρυτικό του ρόλο: αυτόν της θεμελιώδους μηχανής σύγκρισης τιμών. Το μοντέλο του δεν επικεντρώνεται στην πώληση, αλλά στην παροχή πληροφορίας και την προώθηση πελατών στα συνεργαζόμενα καταστήματα.
Η κύρια λειτουργία του Bestprice είναι η δημιουργία ποιοτικών δυνητικών πελατών (lead generation). Προσελκύει καταναλωτές με υψηλή πρόθεση αγοράς, οι οποίοι βρίσκονται στο τελικό στάδιο της έρευνάς τους και είναι κυρίως ευαίσθητοι στην τιμή, και τους κατευθύνει στα ηλεκτρονικά καταστήματα των συνεργατών του. Το πολυτιμότερο περιουσιακό στοιχείο του είναι η εμπιστοσύνη που απορρέει από την ουδετερότητά του. Σε αντίθεση με το Skroutz, το οποίο μέσω του marketplace του ανταγωνίζεται πλέον άμεσα τους εμπόρους που φιλοξενεί, ή το Shopflix, που ανήκει σε έναν από τους μεγαλύτερους επιχειρηματικούς ομίλους της χώρας, το Bestprice.gr γίνεται αντιληπτό από τους καταναλωτές ως ένας πιο αμερόληπτος κριτής της αγοράς. Αυτή η αντίληψη της ουδετερότητας αποτελεί τη μοναδική του πρόταση πώλησης (Unique Selling Proposition). Για να διατηρήσει τη συνάφειά του, το Bestprice εξελίσσεται τεχνολογικά, πιθανότατα ενσωματώνοντας πιο εξελιγμένους αλγορίθμους εξατομίκευσης, παρέχοντας πιο προηγμένα αναλυτικά στοιχεία στους συνεργάτες του, ή ενσωματώνοντας συστήματα αξιολογήσεων για να προσθέσει ένα επίπεδο σύγκρισης ποιότητας δίπλα στη σύγκριση τιμής.
Για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις λιανικής, ο ρόλος του Bestprice.gr είναι στρατηγικής σημασίας, λειτουργώντας ταυτόχρονα ως αντιστάθμισμα κινδύνου (hedge) και ως βαρόμετρο της αγοράς. Η παρουσία σε ένα κυρίαρχο marketplace όπως το Skroutz, αν και προσφέρει πρόσβαση σε ένα τεράστιο κοινό, συνεπάγεται την καταβολή προμηθειών και την τήρηση αυστηρών κανόνων, δημιουργώντας τον κίνδυνο υπερβολικής εξάρτησης από ένα και μόνο κανάλι πωλήσεων. Το Bestprice προσφέρει μια ζωτικής σημασίας εναλλακτική.
Το κοντινό μέλλον της συνεργασίας Λιανικής και Τεχνολογίας: Αναδυόμενες τάσεις
Το επόμενο κύμα τεχνολογικής καινοτομίας αναμένεται να διαμορφώσει περαιτέρω το ανταγωνιστικό τοπίο. Οι επιχειρήσεις που θα πρωτοπορήσουν στην υιοθέτηση αυτών των τάσεων θα αποκτήσουν σημαντικό πλεονέκτημα.
Εξατομίκευση μέσω Τεχνητής Νοημοσύνης (AI-Powered Personalization): Η αγορά θα κινηθεί πέρα από τις βασικές προτάσεις προϊόντων. Η χρήση προηγμένων αλγορίθμων AI θα επιτρέψει τη δημιουργία υπερ-εξατομικευμένων αγοραστικών εμπειριών, όπου ολόκληρη η ιστοσελίδα, οι προσφορές και η επικοινωνία θα προσαρμόζονται δυναμικά στις προτιμήσεις και τη συμπεριφορά κάθε μεμονωμένου χρήστη.
Βιώσιμα Logistics (“Green Last Mile”): Η περιβαλλοντική συνείδηση των καταναλωτών αυξάνεται. Η υιοθέτηση ηλεκτρικών οχημάτων για τις παραδόσεις, η βελτιστοποίηση των διαδρομών για τη μείωση του αποτυπώματος άνθρακα και η χρήση βιώσιμων υλικών συσκευασίας θα εξελιχθούν από στοιχεία εταιρικής κοινωνικής ευθύνης σε βασικούς παράγοντες διαφοροποίησης και επιλογής από τους καταναλωτές.
Συνομιλητικό Εμπόριο (Conversational Commerce): Η χρήση ευφυών chatbots και φωνητικών βοηθών (voice assistants) για την πραγματοποίηση πωλήσεων και την παροχή εξυπηρέτησης πελατών θα γίνει πιο διαδεδομένη. Οι καταναλωτές θα μπορούν να κάνουν αγορές, να παρακολουθούν τις παραγγελίες τους και να λαμβάνουν υποστήριξη μέσω φυσικής γλώσσας σε πλατφόρμες όπως το Messenger, το Viber ή οι έξυπνοι οικιακοί βοηθοί.
Εμβυθιστικό Εμπόριο (Immersive Commerce): Αν και βρίσκεται ακόμη σε αρχικό στάδιο, η χρήση τεχνολογιών Επαυξημένης (AR) και Εικονικής Πραγματικότητας (VR) έχει τεράστιες δυνατότητες. Σε κατηγορίες όπως τα έπιπλα και τα είδη σπιτιού, οι καταναλωτές θα μπορούν να χρησιμοποιούν το smartphone τους για να “τοποθετήσουν” ψηφιακά ένα προϊόν στον χώρο τους πριν το αγοράσουν, μειώνοντας την αβεβαιότητα και αυξάνοντας τις μετατροπές.
Εντοπίζοντας τον κενό χώρο: Ευκαιρίες για Startups
Η ωρίμανση της ελληνικής αγοράς ηλεκτρονικού εμπορίου έχει δημιουργήσει νέα, πιο σύνθετα προβλήματα, τα οποία με τη σειρά τους δημιουργούν ευκαιρίες για την επόμενη γενιά τεχνολογικών startups. Υπάρχουν αρκετοί τομείς που παραμένουν υποεξυπηρετούμενοι και είναι ώριμοι για καινοτομία.
Αντίστροφη Εφοδιαστική Αλυσίδα (Reverse Logistics): Η διαδικασία των επιστροφών προϊόντων παραμένει ένα από τα μεγαλύτερα “σημεία πόνου” τόσο για τους καταναλωτές όσο και για τους retailers. Μια startup που θα αναπτύξει μια τεχνολογική πλατφόρμα για την απλοποίηση, αυτοματοποίηση και βελτιστοποίηση της διαχείρισης των επιστροφών θα μπορούσε να προσφέρει τεράστια αξία στην αγορά.
B2B E-commerce Πλατφόρμες: Ενώ η αγορά B2C (Business-to-Consumer) είναι εξαιρετικά ανεπτυγμένη, ο τομέας των προμηθειών μεταξύ επιχειρήσεων (B2B) στην Ελλάδα εξακολουθεί σε μεγάλο βαθμό να βασίζεται σε παραδοσιακές, αναποτελεσματικές διαδικασίες. Υπάρχει μια τεράστια ευκαιρία για τη δημιουργία σύγχρονων B2B marketplaces που θα ψηφιοποιήσουν τη διαδικασία προμηθειών για ολόκληρους κλάδους.
Υπερ-εξειδικευμένο Insurtech: Πέρα από τις απλές επεκτάσεις εγγύησης, υπάρχει χώρος για καινοτόμα ασφαλιστικά προϊόντα προσαρμοσμένα στις ανάγκες του ηλεκτρονικού εμπορίου. Για παράδειγμα, συνδρομητικές υπηρεσίες που ασφαλίζουν το σύνολο των ηλεκτρονικών συσκευών ενός νοικοκυριού, ανεξάρτητα από το πού αγοράστηκαν, ή παραμετρικά ασφαλιστικά προϊόντα που αποζημιώνουν αυτόματα για καθυστερήσεις στις παραδόσεις.
Ανάλυση Δεδομένων ως Υπηρεσία (DAaaS) για ΜμΕ: Η “ουρά” της αγοράς αποτελείται από χιλιάδες μικρά ηλεκτρονικά καταστήματα που δεν διαθέτουν τους πόρους ή την τεχνογνωσία για να ανταγωνιστούν τους μεγάλους παίκτες στην ανάλυση δεδομένων. Μια πλατφόρμα που θα προσφέρει προηγμένα, εύχρηστα και οικονομικά προσιτά εργαλεία ανάλυσης δεδομένων ως συνδρομητική υπηρεσία (SaaS) θα μπορούσε να ενδυναμώσει αυτές τις επιχειρήσεις και να καλύψει ένα σημαντικό κενό της αγοράς.
Το άρθρο δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στο Startupper MAG #65
Διαβάστε επίσης: RetailTech & Ecommerce: Το λιανεμπόριο στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης – Part 1
