«Οι περισσότερες επιχειρήσεις δεν κλείνουν από έλλειψη πελατών, αλλά από φόβο για την εφορία». Αυτή η φράση του Χρήστου Καβαλλάρη συμπυκνώνει τη φιλοσοφία του και τον λόγο που αποφάσισε να βγει μπροστά, δημιουργώντας περιεχόμενο που σήμερα προσεγγίζει πάνω από 350.000 ανθρώπους στα social media, αλλάζοντας την εικόνα ενός «συντηρητικού» επαγγέλματος και πληροφορώντας το ευρύ κοινό για τα λογιστικά θέματα.
Μεγαλωμένος μέσα στο φοροτεχνικό γραφείο του πατέρα του, γνωρίζει από πρώτο χέρι τις «παγίδες» της ελληνικής επιχειρηματικότητας. Σήμερα, ηγείται μιας ομάδας 30 ατόμων, παρέχοντας ολοκληρωμένες λογιστικές και άλλες υποστηρικτικές υπηρεσίες για επιχειρήσεις.
Σε αυτή την αποκαλυπτική συνέντευξη, δίνει πρακτικές συμβουλές σε κάθε νέο επιχειρηματία: «Βρες καλό λογιστή από την αρχή, μην αγνοείς ποτέ τα κόστη και οργάνωσε τα τιμολόγιά σου από την πρώτη μέρα».
S.M.: Μπορείτε να μας πείτε μερικά πράγματα για εσάς;
Χρ. Καβαλλάρης: Ονομάζομαι Χρήστος Καβαλλάρης και είμαι λογιστής, φοροτεχνικός, δημόσιος ομιλητής και δημιουργός περιεχομένου. Η πορεία μου είναι βαθιά συνδεδεμένη με την οικογενειακή μας επιχείρηση, ένα λογιστικό γραφείο που ιδρύθηκε το 1963 από τον πατέρα μου στον Πειραιά. Μεγάλωσα μέσα σ’ αυτό το περιβάλλον, μαθαίνοντας τις αρχές της ακρίβειας, της οργάνωσης και της ευθύνης από πολύ μικρή ηλικία. Το 1994 ανέλαβα επίσημα τη διοίκηση, με στόχο να το εξελίξω, ενσωματώνοντας τεχνολογία, καινοτομία και εκπαίδευση τόσο προς τους πελάτες όσο και προς την ομάδα μου. Σήμερα, η επιχείρηση απασχολεί 30 εργαζόμενους και εξυπηρετεί εκατοντάδες επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες. Παράλληλα, έχω δημιουργήσει τη μεγαλύτερη κοινότητα λογιστικής ενημέρωσης στην Ελλάδα στα social media, με εκπαιδευτικά βίντεο, lives και podcasts.
S.M.: Η ενασχόλησή σας με τον τομέα της λογιστικής πώς προέκυψε;
Χρ. Καβαλλάρης: Η λογιστική για μένα δεν ήταν ποτέ απλά ένα επάγγελμα. Ήταν το περιβάλλον μέσα στο οποίο μεγάλωσα. Θυμάμαι από το δημοτικό ακόμη, να βοηθώ με απλές δουλειές στο γραφείο — από τη συρραφή εγγράφων μέχρι τις επισκέψεις στην εφορία. Ήταν σαν να μαθαίνω το επάγγελμα οργανικά, χωρίς να το επιδιώκω. Όταν ήρθε η ώρα της επαγγελματικής επιλογής, η απόφαση δεν ήταν καθόλου τυχαία — ήταν σαν επιστροφή σε αυτό που με διαμόρφωσε από παιδί.
S.M.: Σήμερα, πώς διαρθρώνεται η λογιστική επιχείρηση στην οποία είστε επικεφαλής;
Χρ. Καβαλλάρης: Η επιχείρησή μου σήμερα λειτουργεί με 30 εργαζόμενους, οργανωμένη σε επιμέρους τμήματα: Λογιστικής, Μισθοδοσίας, Ελεγκτικής, Γραμματείας, Ταμείου και Εξωτερικών Εργασιών. Η φιλοσοφία μας στηρίζεται στην εξυπηρέτηση και την επικοινωνία. Έχουμε θεσμοθετήσει τις «Μηνιαίες Ταμειακές Υποχρεώσεις» που αποστέλλονται έως τις 15 κάθε μήνα, με δεκάδες ελεγκτικές δικλίδες για ακρίβεια και συνέπεια. Παράλληλα, προσφέρουμε μηνιαίες ενημερώσεις σε φορολογικά και εργατικά θέματα και τουλάχιστον μία ετήσια online εκπαίδευση ανά πελάτη, πάνω σε επίκαιρα θέματα όπως η Ψηφιακή Κάρτα ή το νέο Δελτίο Αποστολής. Ενημερώνουμε προσωπικά τους πελάτες μας για επιδοτούμενα προγράμματα από ΔΥΠΑ ή ΕΣΠΑ και αναλαμβάνουμε τη διαδικασία υποβολής τους — χωρίς κρυφές χρεώσεις. Όλα περιλαμβάνονται στη μηνιαία συνεργασία μας, γιατί θέλουμε να είμαστε ειλικρινείς, πλήρεις και χρήσιμοι.
S.M.: Η επιστήμη της λογιστικής πόσο έχει αλλάξει ή μεταβληθεί κατά το διάστημα με την οποία ασχολείστε; Ποιες οι αναδυόμενες τάσεις σήμερα και πώς επιχειρείτε να τις ικανοποιήσετε, ενσωματώνοντάς τες στη λειτουργία σας;
Χρ. Καβαλλάρης: Η λογιστική έχει εξελιχθεί από ένα καθαρά χειρωνακτικό και γραφειοκρατικό πεδίο, σε έναν δυναμικό και ψηφιακά απαιτητικό τομέα. Η είσοδος των myDATA, της ψηφιακής κάρτας εργαζομένου, των ηλεκτρονικών παραστατικών και πλέον της τεχνητής νοημοσύνης, άλλαξε δραστικά το παιχνίδι. Στο γραφείο μας προσαρμοζόμαστε με συνεχείς εκπαιδεύσεις τόσο του προσωπικού όσο και των πελατών μας. Δημιουργούμε βίντεο, webinars και live ενημερώσεις για κάθε αλλαγή που προκύπτει. Η τάση που κυριαρχεί σήμερα είναι η αυτοματοποίηση — και εμείς είμαστε μπροστά σε αυτό, δοκιμάζοντας AI εργαλεία και αυτοματισμούς που βοηθούν στην παραγωγικότητα.
S.M.: Πώς θα χαρακτηρίζατε τη σχέση σας με την τεχνολογία;
Χρ. Καβαλλάρης: Η σχέση μου με την τεχνολογία είναι άρρηκτα δεμένη με την εξέλιξη του γραφείου μου και της προσωπικής μου πορείας. Από τις πρώτες προσπάθειες με spreadsheets και λογιστικά ERP, μέχρι τη χρήση AI εφαρμογών σήμερα, η τεχνολογία ήταν πάντα εργαλείο και δεν ενέπνεε φόβο. Ό,τι με βοηθά να εξυπηρετήσω καλύτερα τον πελάτη, να μειώσω τον χρόνο απόκρισης και να εκπαιδεύσω πιο αποτελεσματικά, το υιοθετώ. Δεν φοβάμαι την τεχνολογία — την καλωσορίζω. Άλλωστε, σήμερα η δουλειά μας γίνεται πλέον «με ένα κλικ» και το επόμενο κλικ, είναι πάνω στην τεχνητή νοημοσύνη.
S.M.: Πώς προέκυψε η απόφασή σας να «εκτεθείτε» στο ευρύ κοινό, αξιοποιώντας ως «όχημα» τα πάσης φύσεως μέσα κοινωνικής δικτύωσης;
Χρ. Καβαλλάρης: Η απόφαση δεν ήταν στρατηγική — ήταν αναγκαιότητα. Έβλεπα καθημερινά ότι οι επιχειρήσεις δεν ενημερώνονται σωστά. Ότι υπάρχουν άνθρωποι που κάνουν φορολογικά λάθη από άγνοια, όχι από πρόθεση. Ήθελα να επικοινωνήσω με απλό τρόπο, άμεσο, ανθρώπινο. Και αυτό δεν μπορούσε να γίνει μέσα από νόμους και ΦΕΚ. Έπρεπε να μιλήσω με memes, με TikTok, με παραδείγματα από την καθημερινότητα του επαγγελματία. Και αυτό έγινε. Η λογιστική βγήκε από το γραφείο και μπήκε στο κινητό του καθενός.
S.M.: Ποια η αποτίμηση του αντίκτυπου σε σχέση με αυτή σας την απόφαση; Πώς κρίνετε τον βαθμό απόκρισης του κοινού;
Χρ. Καβαλλάρης: Το κοινό μού δείχνει την αγάπη του με μηνύματα, σχόλια και ερωτήσεις. Με μετρά με «like», αλλά κυρίως με εμπιστοσύνη. Το reach δεν είναι πια vanity metric — είναι εργαλείο επιρροής. Όσο περισσότεροι βλέπουν, τόσο περισσότεροι εκπαιδεύονται. Πλέον, βλέπω νέα παιδιά, μαθητές, startuppers, μαμάδες και freelancers να με ρωτούν για την επιχείρησή τους. Και αυτό είναι η μεγαλύτερη νίκη.
S.M.: Μπορείτε να μας αναφέρετε τα μεγέθη που διαθέτετε στις social media πλατφόρμες;
Χρ. Καβαλλάρης: Στο TikTok αριθμώ πάνω από 185.000 ακολούθους, ενώ συνολικά στα social media ξεπερνώ τις 350.000 ακολούθους. Το περιεχόμενο διανέμεται σε Instagram, YouTube, Facebook και LinkedIn, με στόχο όχι μόνο την ενημέρωση αλλά και τη συμμετοχή. Οι live εκπομπές μου κάθε Δευτέρα, με καλεσμένους και θεματολογία αιχμής, φτάνουν πολλές χιλιάδες θεάσεις και αποδείχτηκαν ιδανικό εργαλείο εκπαίδευσης.
S.M.: Πώς αντέδρασαν αρχικά οι υφιστάμενοι πελάτες σας, με ποιο «μάτι» σας είδαν οι δυνητικοί πελάτες και πώς σας αντιμετωπίζουν οι φορολογικές Αρχές;
Χρ. Καβαλλάρης: Οι υφιστάμενοι πελάτες αρχικά το είδαν με έκπληξη. Σιγά-σιγά όμως αντιλήφθηκαν ότι δεν αλλάζει η ποιότητα των υπηρεσιών μας — ίσα-ίσα ενισχύεται. Οι νέοι πελάτες με προσεγγίζουν με εμπιστοσύνη, βλέποντας έναν επαγγελματία που μιλά απλά αλλά υπεύθυνα. Όσο για τις φορολογικές Αρχές — ξέρουν ότι είμαι αυστηρός στη συμμόρφωση και τη διαφάνεια. Δεν κάνω παρανομίες. Κάνω προβολή. Με χιούμορ, αλλά με γνώση.
S.M.: Πιστεύετε πως μέσω της έκθεσής σας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχετε πετύχει να δώσετε μια περισσότερο «fun», όσο και ανθρώπινη διάσταση/twist σε ένα παρεξηγημένο όσο και βαρετό και «άχρωμο» επάγγελμα;
Χρ. Καβαλλάρης: Απολύτως. Το να φέρεις το χαμόγελο στο φορολογικό δελτίο είναι επανάσταση από μόνο του. Πολλοί θεωρούσαν τους λογιστές ψυχρούς αριθμολάτρες, αποκομμένους από την καθημερινότητα. Μέσα από τα βίντεο, τα αστεία reels και τις εκπαιδευτικές αλληγορίες, κατάφερα να δώσω πρόσωπο στο επάγγελμα και να δείξω ότι και οι λογιστές έχουν χιούμορ, συναίσθημα και διάθεση να βοηθήσουν ανθρώπους να χτίσουν κάτι καλύτερο.
S.M.: Στη λογική με την οποία κάθε φορά στήνετε και υλοποιείτε ένα γύρισμα/επεισόδιο, ενυπάρχει και μια αίσθηση εκπαιδευτικής διάθεσης και χροιάς προς το κοινό που σας παρακολουθεί;
Χρ. Καβαλλάρης: Πίσω από κάθε βίντεο κρύβεται ένα μικρό μάθημα. Ακόμη και όταν κάνω κάτι πιο αστείο ή χαλαρό, υπάρχει πάντα ο στόχος να μείνει μια χρήσιμη πληροφορία στον θεατή. Οι «παγίδες» της φορολογίας, τα πιο συχνά λάθη, ή ακόμη και εργατικά θέματα που δεν αγγίζει κανείς — αυτά είναι ο πυρήνας κάθε επεισοδίου. Ο κόσμος θέλει να μάθει, απλώς πρέπει να του μιλήσεις στη γλώσσα του. Αυτό κάνω εγώ κάθε φορά που πατάω «Record».
S.M.: Ποια είναι τα προσεχή σας σχέδια αναφορικά με τα κοινωνικά μέσα και την περαιτέρω ενδυνάμωση της παρουσίας σας σε αυτά;
Χρ. Καβαλλάρης: Εκτός από το εβδομαδιαίο live, ετοιμάζω τηλεοπτική εκπομπή για την οποία βρίσκομαι ήδη σε επαφές με σταθμούς. Παράλληλα, είμαι στη διαδικασία συγγραφής βιβλίου που θα λειτουργεί ως οδηγός συμμετοχής σε εκθέσεις, για επιχειρηματίες και επαγγελματίες. Επεκτείνω το podcast μου με νέους καλεσμένους, ενώ σχεδιάζω και το Kavallaris Academy — μια ψηφιακή ακαδημία με πρακτικά μαθήματα σε φορολογία, μισθοδοσία και ψηφιακή επιχειρηματικότητα.
S.M.: Έχοντας εικόνα «και από τις δύο πλευρές του ποταμού», ποια εικόνα έχετε αποκομίσει για την επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα; Αν είχατε τη δύναμη, τι αλλαγές θα προτείνατε;
Χρ. Καβαλλάρης: Η ελληνική επιχειρηματικότητα είναι γεμάτη ενέργεια αλλά και παγίδες. Υπάρχουν εξαιρετικοί νέοι με ιδέες, όμως το θεσμικό πλαίσιο —αργό, πολύπλοκο και συχνά τιμωρητικό— τους κρατά πίσω. Αν μπορούσα να αλλάξω κάτι, θα ήταν η σταθερότητα στη φορολογία, η απλοποίηση διαδικασιών και η επιβράβευση όσων είναι τυπικοί. Όχι άλλα αντικίνητρα. Όχι άλλη γραφειοκρατία.
S.M.: Είστε αισιόδοξος για τη νεοφυή επιχειρηματική σκηνή σήμερα; Τι θα συμβουλεύατε έναν νέο startupper;
Χρ. Καβαλλάρης: Ναι, γιατί πλέον έχεις πρόσβαση σε εργαλεία, κοινότητες και γνώση που δεν υπήρχαν πριν από 10 χρόνια. Όμως θα συμβούλευα κάθε startupper να προσέχει: Μην εμπιστεύεσαι πρόχειρα υποσχέσεις, βρες καλό λογιστή από την αρχή, ξεκίνα με δομή και μην αγνοείς ποτέ τα κόστη. Οι «κακοτοπιές» είναι συνήθως οικονομικές ή οργανωτικές. Όσο για χρηματοδότηση; Αν δεν έχεις πρόσβαση σε επενδυτές, ξεκίνα lean. Η συνέπεια τραβάει επενδυτές περισσότερο από κάθε pitch.
S.M.: Ποιες οδηγίες θα δίνατε σε επίδοξους επιχειρηματίες όσον αφορά την επιχειρηματικότητα και τη φορολογική/λογιστική συμμόρφωση;
Χρ. Καβαλλάρης: Μην κάνεις το λάθος να ασχοληθείς με την επιχείρησή σου και να αφήσεις τη λογιστική «για αργότερα». Από την πρώτη μέρα, η συμμόρφωση πρέπει να είναι μέρος της στρατηγικής σου. Αν δεν ξέρεις, μάθε. Αν δεν μπορείς, βρες εκείνον που μπορεί. Οργάνωσε τα τιμολόγιά σου, μάθε τις υποχρεώσεις σου και προγραμμάτισε τις πληρωμές. Οι περισσότερες επιχειρήσεις δεν κλείνουν από έλλειψη πελατών — αλλά από φόβο για την εφορία.
S.M.: Πώς προβλέπετε η νέα AI να επηρεάσει ή και ν’ αλλάξει το επάγγελμα του λογιστή; Θα γίνει και αυτός «Ενορχηστρωτής AI» με το μισό προσωπικό;
Χρ. Καβαλλάρης: Ο λογιστής του αύριο δεν θα καταχωρίζει τιμολόγια — θα ερμηνεύει δεδομένα, θα προβλέπει και θα συμβουλεύει. Το AI δεν θα καταργήσει το επάγγελμα, αλλά θα το μεταμορφώσει. Οι επαναλαμβανόμενες εργασίες θα εκτελούνται αυτόματα. Ο ρόλος μας γίνεται περισσότερο στρατηγικός. Εμείς ήδη υλοποιούμε AI τεχνολογίες στο γραφείο μας και εκπαιδεύουμε την ομάδα ώστε να «ενορχηστρώνει» τα εργαλεία. Όποιος μείνει πίσω, θα μείνει… μόνος του.
S.M.: Πώς μπορούν οι επιχειρήσεις να ενσωματώσουν την καινοτομία στην καθημερινότητά τους και ποια είναι τα οφέλη;
Χρ. Καβαλλάρης: Η καινοτομία δεν είναι μόνο ρομπότ και AI. Είναι και το πώς οργανώνεις το αρχείο σου, πώς επικοινωνείς με τον πελάτη, πώς αυτοματοποιείς τις ρουτίνες. Κάθε επιχείρηση μπορεί να καινοτομήσει ανάλογα με το μέγεθός της. Τα οφέλη; Μείωση κόστους, αύξηση παραγωγικότητας και —κυρίως— λιγότερο άγχος. Όταν δεν «τρέχεις» πίσω από τις εξελίξεις, αλλά τις φέρνεις μπροστά σου, έχεις κερδίσει το παιχνίδι της επιβίωσης και ανάπτυξης μαζί.
Η συνέντευξη δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στο StartupperMAG #64
