Για σχεδόν ένα τέταρτο του αιώνα, αποτέλεσε μια από τις πιο αινιγματικές φιγούρες της σύγχρονης τέχνης και της ποπ κουλτούρας. Ένας “ανώνυμος” δημιουργός που η δουλειά του γινόταν viral προκαλώντας παγκόσμιες συζητήσεις, ερωτηματικά και… εκατομμύρια ευρώ σε δημοπρασίες. Τώρα, το μεγαλύτερο ίσως “κρυφτό” του 21ου αιώνα φαίνεται πως έλαβε τέλος.
Σύμφωνα με το διεθνές πρακτορείο Reuters, το οποίο διεξήγαγε μια εκτενή έρευνα διάρκειας ενός έτους, η πραγματική ταυτότητα του διάσημου Βρετανού καλλιτέχνη ταυτοποιήθηκε.
Το πρόσωπο πίσω από τον μύθο
Στο ερευνητικό project με τίτλο «Αναζητώντας τον Banksy», στο οποίο συμμετείχαν τουλάχιστον 12 δημοσιογράφοι, το Reuters καταλήγει στο συμπέρασμα πως πίσω από τα εμβληματικά, πολιτικά φορτισμένα έργα κρύβεται ο Ρόμπιν Γκάνινχαμ (Robin Gunningham).
Το ρεπορτάζ βασίστηκε σε σημαντικά “ίχνη” που συνδέουν τον Γκάνινχαμ με την Pest Control, την εταιρεία που πρακτικά λειτουργεί ως ο επίσημος οργανισμός πιστοποίησης, διαχείρισης πνευματικών δικαιωμάτων και νομικής εκπροσώπησης του Banksy.
Μάλιστα, τα πρόσφατα αυτά ευρήματα έρχονται να διαψεύσουν οριστικά μια από τις πιο διάσημες ιντερνετικές θεωρίες (και φήμες ετών), η οποία ήθελε τον Banksy να ταυτίζεται με τον Ρόμπερτ ντε Νάια (Robert Del Naja), τον frontman του δημοφιλούς trip-hop συγκροτήματος Massive Attack.
Οι αρνήσεις και η εποχή της ψηφιακής ιχνηλασιμότητας
Παρόλο που ο ίδιος ο Γκάνινχαμ αρνείται κατηγορηματικά ότι είναι ο Banksy ή ότι έχει οποιαδήποτε σχέση με το έργο του, το Reuters εμφανίζεται απόλυτα βέβαιο για την ακρίβεια της έρευνάς του.
Το ενδιαφέρον από τη σκοπιά της σύγχρονης κουλτούρας είναι διττό: Σε μια εποχή όπου τα ψηφιακά μας ίχνη είναι παντού και η ιδιωτικότητα καταπατάται διαρκώς, ο Banksy κατάφερε το ακατόρθωτο. Διατήρησε την ανωνυμία του ενώ έχτιζε ένα παγκόσμιο, αναγνωρίσιμο brand, αποκλειστικά με αντάρτικες τακτικές (guerrilla marketing) και εξαιρετικά προσεκτικές κινήσεις.
Ωστόσο, η έρευνα του Reuters υπενθυμίζει με τον πιο ηχηρό τρόπο ότι στην εποχή των data, της ερευνητικής δημοσιογραφίας και της απόλυτης διασύνδεσης, είναι πρακτικά αδύνατο να μείνεις “αόρατος” για πάντα — ειδικά όταν πίσω από το όνομά σου υπάρχει ένας ολόκληρος εταιρικός και νομικός μηχανισμός όπως η Pest Control.
Μένει να φανεί πώς θα διαχειριστεί ο ίδιος ο Banksy –και η ομάδα του– αυτή την επικοινωνιακή “βόμβα” και αν έχει ήδη έτοιμη την επόμενη ανατρεπτική του κίνηση.
