Η Κομισιόν «ξεσκονίζει» το Snapchat και τη βιομηχανία του σεξ

Με την απειλή προστίμων που αγγίζουν το 6% του παγκόσμιου τζίρου, η ΕΕ βάζει στο στόχαστρο τους εθιστικούς αλγόριθμους και την ανύπαρκτη ταυτοποίηση ηλικίας, αναγκάζοντας τους κολοσσούς σε ριζική αλλαγή μοντέλου

Βαγγέλης Γραικόπουλος
5'

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ξεκίνησε την Πέμπτη επίσημες διαδικασίες κατά της πλατφόρμας Snapchat της Snap Inc. για πιθανές αποτυχίες στην προστασία των παιδιών από grooming, εγκληματική στρατολόγηση και έκθεση σε παράνομα προϊόντα, ενώ ταυτόχρονα εξέδωσε προκαταρκτικά ευρήματα ότι τέσσερις μεγάλες ιστοσελίδες πορνογραφικού περιεχομένου έχουν παραβιάσει την ευρωπαϊκή νομοθεσία για την ψηφιακή ασφάλεια λόγω αποτυχίας επαλήθευσης της ηλικίας των χρηστών.

Το Snapchat στο μικροσκόπιο

Η έρευνα για το Snapchat, που ξεκίνησε στο πλαίσιο του Νόμου για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες, ακολουθεί μια αξιολόγηση των εκτιμήσεων κινδύνου της πλατφόρμας από το 2023 έως το 2025 και πρόσθετες πληροφορίες που έλαβε η Επιτροπή τον περασμένο Οκτώβριο σχετικά με ελλείψεις στην επαλήθευση ηλικίας και παράνομες δραστηριότητες στην υπηρεσία. Περίπου 94,5 εκατομμύρια Ευρωπαίοι διατηρούσαν λογαριασμό στο Snapchat το 2025, σύμφωνα με την τελευταία έκθεση διαφάνειας της εταιρείας.

Η Επιτροπή δήλωσε ότι υποψιάζεται πως η πλατφόρμα επιτρέπει σε ενήλικες να υποδύονται νεαρούς χρήστες που στη συνέχεια έρχονται σε επαφή με παιδιά για να τα στρατολογήσουν σε παράνομες δραστηριότητες ή να τα εκμεταλλευτούν σεξουαλικά. Η έρευνα θα εξετάσει πέντε τομείς: τις διαβεβαιώσεις ηλικίας, το grooming και την εγκληματική στρατολόγηση ανηλίκων, τις ανεπαρκείς προεπιλεγμένες ρυθμίσεις λογαριασμών, τη διάδοση περιεχομένου που σχετίζεται με απαγορευμένα προϊόντα όπως ναρκωτικά και ηλεκτρονικά τσιγάρα, και τους μηχανισμούς αναφοράς παράνομου περιεχομένου.

«Από το grooming και την έκθεση σε παράνομα προϊόντα έως τις ρυθμίσεις λογαριασμών που υπονομεύουν την ασφάλεια των ανηλίκων, το Snapchat φαίνεται να έχει παραβλέψει ότι ο Νόμος για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες απαιτεί υψηλά πρότυπα ασφαλείας για όλους τους χρήστες», δήλωσε η Χένα Βίρκουνεν, εκτελεστική αντιπρόεδρος της Επιτροπής για την τεχνολογική κυριαρχία, την ασφάλεια και τη δημοκρατία. Η Επιτροπή επίσης επισήμανε τη χρήση από την πλατφόρμα «σκοτεινών μοτίβων» (dark patterns) — παραπλανητικών τεχνικών σχεδιασμού που μπορεί να παγιδεύσουν τους χρήστες σε επιλογές που διαφορετικά δεν θα έκαναν.

Πλατφόρμες πορνογραφικού υλικού βρέθηκαν να παραβιάζουν

Σε ξεχωριστή αλλά συντονισμένη κίνηση, η Επιτροπή ανακοίνωσε ότι διαπίστωσε προκαταρκτικά ότι τα Pornhub, Stripchat, XNXX και XVideos βρίσκονται σε παραβίαση του DSA επειδή απέτυχαν να προστατεύσουν τους ανηλίκους από την έκθεση σε πορνογραφικό περιεχόμενο. Τα προκαταρκτικά ευρήματα αποτελούν κλιμάκωση των επίσημων διαδικασιών που ξεκίνησαν για πρώτη φορά κατά των τεσσάρων πλατφορμών τον Μάιο του 2025, όταν οι ρυθμιστικές αρχές επισήμαναν την απουσία αποτελεσματικών μέτρων επαλήθευσης ηλικίας.

Σύμφωνα με τους Financial Times, οι πλατφόρμες κατηγορούνται για ανεπαρκείς ελέγχους της ηλικίας των χρηστών.

Οι τέσσερις ιστότοποι έχουν πλέον τη δυνατότητα να εξετάσουν τα αρχεία έρευνας της Επιτροπής και να απαντήσουν εγγράφως προτού ληφθεί οποιαδήποτε τελική απόφαση. Εάν διαπιστωθεί οριστική παραβίαση του DSA, οι πλατφόρμες ενδέχεται να αντιμετωπίσουν πρόστιμα έως και 6 τοις εκατό των παγκόσμιων ετήσιων εσόδων τους.

Ευρύτερη ώθηση της ΕΕ για την ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο

Οι ενέργειες της Πέμπτης αποτελούν μέρος μιας εντεινόμενης εκστρατείας της ΕΕ για να καταστήσει το διαδίκτυο ασφαλέστερο για τα παιδιά. Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, η Πρόεδρος της Επιτροπής Ursula von der Leyen συγκάλεσε την πρώτη συνεδρίαση μιας Ειδικής Επιτροπής για την ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο, με αποστολή να παραδώσει συστάσεις μέχρι το καλοκαίρι του 2026 σχετικά με μέτρα που περιλαμβάνουν πιθανούς εναρμονισμένους ηλικιακούς περιορισμούς για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Η Επιτροπή αναπτύσσει επίσης μια εφαρμογή επαλήθευσης ηλικίας σε επίπεδο ΕΕ, βασισμένη στα ίδια τεχνικά πρότυπα με τα επερχόμενα Ευρωπαϊκά Ψηφιακά Πορτοφόλια Ταυτότητας.

Οι κινήσεις αυτές έρχονται σε ένα επίφοβο πλαίσιο: οι νομοθέτες της ΕΕ απέτυχαν πρόσφατα να συμφωνήσουν για την επέκταση ενός προσωρινού νομικού πλαισίου που επιτρέπει στις πλατφόρμες να εντοπίζουν και να αναφέρουν εθελοντικά υλικό σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών, προκαλώντας ανησυχία μεταξύ των οργανώσεων για την ασφάλεια των παιδιών ότι οι προστασίες θα μπορούσαν να λήξουν ήδη από τις 3 Απριλίου.

Μοιραστείτε αυτό το άρθρο