Με συμπληρωμένα 70 χρόνια αδιάλειπτης προσφοράς στην εκπαίδευση και την εγχώρια επιστημονική κοινότητα, το Ίδρυμα Ευγενίδου συνεχίζει να αφουγκράζεται τις ανάγκες της κοινωνίας και να πρωτοστατεί στον επαναπροσδιορισμό της τεχνικής κατάρτισης στην Ελλάδα. Σε μια εποχή όπου η ψηφιοποίηση, η πράσινη μετάβαση και η Τεχνητή Νοημοσύνη αναδιαμορφώνουν ριζικά τον παγκόσμιο χάρτη της εργασίας, τα λεγόμενα blue collar επαγγέλματα αποκτούν μια νέα, δυναμική υπόσταση.
Μιλώντας αποκλειστικά στο businessvoice.gr, η Γενική Διευθύντρια Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης & ΚΔΒΜ του Ιδρύματος Ευγενίδου, κα Μαρία Φιλιππή, αναλύει τη στρατηγική στροφή της αγοράς προς την εφαρμοσμένη γνώση, καταρρίπτει το στερεότυπο της τεχνικής εκπαίδευσης ως «δεύτερης επιλογής» και παρουσιάζει τις νέες πρωτοβουλίες του Ιδρύματος. Παράλληλα, περιγράφει το προφίλ του Έλληνα τεχνικού επαγγελματία του 2030, υπογραμμίζοντας ότι η ικανότητα να εξελισσόμαστε μαζί με την τεχνολογία αποτελεί το απόλυτο διαβατήριο για τη νέα ψηφιακή εποχή.
Businessvoice.gr: Τον τελευταίο καιρό βλέπουμε διεθνώς μια επαναξιολόγηση των blue collar επαγγελμάτων. Πώς ερμηνεύει το Ίδρυμα Ευγενίδου αυτή τη μεταστροφή;
Μαρία Φιλιππή: Το 2026 αποτελεί χρονιά ορόσημο για το Ίδρυμα Ευγενίδου — 70 χρόνια συνεχούς παρουσίας στη γνώση και την εκπαίδευση. Μέσα από αυτή τη διαχρονική πορεία, είμαστε σε θέση να αντιλαμβανόμαστε πλήρως τις αλλαγές που επιτάσσει κάθε φορά το κοινωνικό πλαίσιο. Με δεδομένο αυτό, θεωρώ ότι η μεταστροφή στην οποία αναφέρεστε αντανακλά μια βαθύτερη ανάγκη των σύγχρονων κοινωνιών να επαναπροσδιορίσουν και να επανατοποθετήσουν την έννοια της πρακτικής γνώσης και των τεχνικών δεξιοτήτων. Για αρκετά χρόνια, επικρατούσε η αντίληψη ότι η πρόοδος συνδέεται κυρίως με θεωρητικά ή διοικητικά επαγγέλματα.
Σήμερα όμως βλέπουμε ότι οι μεγάλες αλλαγές από την ενεργειακή μετάβαση μέχρι την αυτοματοποίηση και την τεχνητή νοημοσύνη απαιτούν ανθρώπους με ουσιαστική τεχνική κατάρτιση και δυνατότητα εφαρμογής της γνώσης στην πράξη. Για το Ίδρυμα Ευγενίδου αυτή η αντίληψη δεν είναι καινούργια. Από την ίδρυσή του, πριν από 70 χρόνια, ο Ευγένιος Ευγενίδης είχε πλήρη συναίσθηση ότι η τεχνική εκπαίδευση αποτελεί βασικό πυλώνα ανάπτυξης για τη χώρα και ουσιαστικό εργαλείο κοινωνικής κινητικότητας για τους νέους ανθρώπους. Σήμερα βλέπουμε ότι αυτή η ανάγκη επανέρχεται με ακόμη μεγαλύτερη ένταση, μέσα σε ένα περιβάλλον που αλλάζει συνεχώς και απαιτεί σύγχρονες δεξιότητες, προσαρμοστικότητα και διαρκή μάθηση.
BV: Για πολλά χρόνια η τεχνική εκπαίδευση στην Ελλάδα αντιμετωπιζόταν ως μια «δεύτερη επιλογή». Πιστεύετε ότι σήμερα αρχίζει να αλλάζει ουσιαστικά αυτή η αντίληψη;
Μ. Φιλιππή: Σταδιακά η αντίληψη αυτή αλλάζει — αν και έχουμε ακόμη δρόμο μπροστά μας. Για δεκαετίες στην Ελλάδα καλλιεργήθηκε η νοοτροπία ότι η επαγγελματική επιτυχία ταυτίζεται σχεδόν αποκλειστικά με ένα πανεπιστημιακό πτυχίο και μια εργασία γραφείου. Αυτό οδήγησε πολλές φορές στην υποτίμηση επαγγελμάτων που απαιτούν υψηλή τεχνική γνώση, εξειδίκευση και πραγματική δεξιοτεχνία. Κι όμως, το όραμα του Ευγένιου Ευγενίδη ήταν από την πρώτη στιγμή διαφορετικό και ιδιαίτερα μπροστά από την εποχή του. Πίστευε βαθιά ότι η τεχνική εκπαίδευση δεν είναι μια «δεύτερη επιλογή», αλλά βασικός μοχλός προόδου για την κοινωνία και τη χώρα.
Σε μια Ελλάδα που τότε προσπαθούσε να ανασυγκροτηθεί, επέλεξε να επενδύσει στρατηγικά στη ναυτική και τεχνική κατάρτιση, δίνοντας σε νέους ανθρώπους πρόσβαση σε ουσιαστική γνώση και επαγγελματική προοπτική. Σήμερα η ίδια η πραγματικότητα της αγοράς εργασίας έρχεται να επιβεβαιώσει αυτή τη σκέψη. Υπάρχουν τεχνικές ειδικότητες με σημαντικές προοπτικές, σταθερότητα και αυξανόμενη ζήτηση, ενώ ταυτόχρονα η τεχνολογία έχει αλλάξει πλήρως το περιεχόμενο πολλών τεχνικών επαγγελμάτων. Θεωρώ ότι οι νέοι άνθρωποι αρχίζουν πλέον να βλέπουν πιο καθαρά αυτές τις δυνατότητες, ενώ είναι ιδιαίτερα σημαντικό να διαμορφωθεί συνολικά μια νέα κουλτούρα γύρω από την αξία της εφαρμοσμένης γνώσης και της τεχνικής εκπαίδευσης.
BV: Πρόσφατα προχωρήσατε στην ίδρυση του Ινστιτούτου Κατάρτισης και Ανάπτυξης Δεξιοτήτων. Ποια ανάγκη της αγοράς ή της κοινωνίας ήρθε να καλύψει αυτή η πρωτοβουλία;
Μ. Φιλιππή: Η δημιουργία του Ινστιτούτου προέκυψε από μια πολύ ουσιαστική ανάγκη της εποχής μας που έχει να κάνει με το γεγονός ότι οι τεχνολογικές εξελίξεις και οι απαιτήσεις της αγοράς εργασίας αλλάζουν πλέον με εξαιρετικά γρήγορους ρυθμούς. Στόχος του Ιδρύματος Ευγενίδου είναι να προσεγγίζει αυτά τα ζητήματα με τεκμηριωμένο τρόπο και όχι μόνο θεωρητικά. Για αυτό συνεργάζεται και υποστηρίζει τη Μονάδα Εμπειρογνωμόνων του Υπουργείου Εργασίας (ΜΕΚΥ), αξιοποιώντας σύγχρονες μεθοδολογίες ανάλυσης της αγοράς εργασίας σύμφωνα με διεθνή πρότυπα.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτέλεσε η έρευνα που πραγματοποιήθηκε σε Έβρο και Ροδόπη σε συνεργασία με το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, όπου αναδείχθηκαν συγκεκριμένα κενά σε τεχνικές δεξιότητες, αλλά και πραγματικές ανάγκες της τοπικής οικονομίας. Αυτά τα δεδομένα αξιοποιούνται ουσιαστικά στον σχεδιασμό νέων προγραμμάτων κατάρτισης και ανάπτυξης δεξιοτήτων. Μέσα από το νέο Ινστιτούτο, στόχος μας είναι να ενισχύσουμε τη σύνδεση της εκπαίδευσης με την πραγματική οικονομία και να δημιουργήσουμε ένα πιο σύγχρονο και ευέλικτο περιβάλλον μάθησης, με έμφαση στις εφαρμοσμένες δεξιότητες, τη ναυτιλία, τη βιομηχανία, τις νέες τεχνολογίες.
BV: Σε μια εποχή όπου η τεχνητή νοημοσύνη και η αυτοματοποίηση αλλάζουν ραγδαία τον κόσμο της εργασίας, θεωρείτε ότι τα τεχνικά επαγγέλματα αποκτούν σήμερα μια νέα δυναμική και σταθερότητα;
Μ. Φιλιππή: Ο σύγχρονος τεχνικός επαγγελματίας δεν είναι πλέον μόνο ένας άνθρωπος πρακτικής εμπειρίας. Είναι ένας επαγγελματίας που καλείται να συνδυάζει τεχνικές γνώσεις με ψηφιακές δεξιότητες, κατανόηση νέων τεχνολογιών και δυνατότητα συνεχούς προσαρμογής. Η τεχνητή νοημοσύνη και η αυτοματοποίηση θα αλλάξουν τη μορφή πολλών εργασιών, όμως ο ανθρώπινος παράγοντας εξακολουθεί να είναι απαραίτητος, καθώς είναι το βασικό στοιχείο κατανόησης, επίβλεψης, εφαρμογής και επίλυσης σύνθετων προβλημάτων στον πραγματικό κόσμο. Γι’ αυτό και θεωρώ ότι τα τεχνικά επαγγέλματα όχι μόνο θα παραμείνουν σημαντικά, αλλά θα αποκτήσουν ακόμη μεγαλύτερη αξία μέσα στα επόμενα χρόνια.
Διαβάστε τη συνέχεια στο businessvoice.gr
