Τα τελευταία χρόνια ο χρηματοπιστωτικός τομέας έχει γνωρίσει μια ρηξικέλευθη αλλαγή που τροφοδοτείται από την ταχεία επέκταση του Fintech, το οποίο αναφέρεται στη χρήση της τεχνολογίας για τη βελτίωση και την αυτοματοποίηση των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών αλλά και την ενσωμάτωσή τους σε άλλους επιχειρηματικούς τομείς.
Από τις πληρωμές μέσω κινητού τηλεφώνου έως τα online δάνεια, η χρηματοοικονομική τεχνολογία διαταράσσει τα παραδοσιακά τραπεζικά μοντέλα, παρέχοντας υπηρεσίες που μας λύνουν τα χέρια στη καθημερινότητά μας και στις επιχειρήσεις εργαλεία για να τρέξουν τις εμπορικές δραστηριότητές τους απρόσκοπτα αλλά και τρόπους να αυξήσουν τα έσοδά τους ειδικά στις συναλλαγές online και να αναπτύξουν μοναδικά επιχειρηματικά μοντέλα.
Σε κάθε περίπτωση, η πανδημία COVID-19 επιτάχυνε περαιτέρω αυτή την τάση, καθώς οι καταναλωτές και οι επιχειρήσεις στράφηκαν σε ψηφιακές πλατφόρμες για τις οικονομικές τους ανάγκες. Η συγκεκριμένη επιλογή δεν άφησε αδιάφορες τις Startups του χώρου, συμπαρασύροντας μαζί και τους μεγάλους τραπεζικούς οργανισμούς, οι οποίοι στην ουσία έχουν μετατραπεί σε τεχνολογικές εταιρείες με χιλιάδες προγραμματιστές στο μισθολόγιό τους.
Με περισσότερες από 25.000 νεοσύστατες επιχειρήσεις Fintech παγκοσμίως, πρόκειται για έναν από τους ταχύτερα αναπτυσσόμενους τομείς καινοτομίας με εκθετικό τεχνολογικό αντίκτυπο σε πολλές και διάφορες αγορές.
Πώς το Fintech «λύνει τα χέρια» των μικρομεσαίων επιχειρήσεων
Η χρηματοοικονομική τεχνολογία έχει φέρει επανάσταση στον τρόπο με τον οποίο οι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜμΕ) έχουν πρόσβαση σε χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες, παρέχοντας πολυάριθμα οφέλη που ενισχύουν τις λειτουργίες και την ανταγωνιστικότητά τους.
- Aυξημένη πρόσβαση σε κεφάλαια
Οι πλατφόρμες χρηματοοικονομικής τεχνολογίας προσφέρουν στις ΜμΕ διάφορες επιλογές χρηματοδότησης που είναι συχνά ταχύτερες και πιο προσβάσιμες από τις παραδοσιακές τραπεζικές μεθόδους με τις πιο σημαντικές να είναι oι:
Crowdfunding: Οι επιχειρήσεις μπορούν να αντλήσουν κεφάλαια από πολλά άτομα με σχετικά μικρά ποσά μέσω διαδικτυακών πλατφορμών, όπως για παράδειγμα η Crowdbase.eu.
Peer-to-Peer Lending: Η χρηματοοικονομική τεχνολογία επιτρέπει τον άμεσο δανεισμό μεταξύ ιδιωτών, παρακάμπτοντας τις παραδοσιακές τράπεζες.
Χρηματοδότηση τιμολογίων: Οι ΜμΕ μπορούν να ρευστοποιήσουν εκκρεμή τιμολόγια σε δανειστές Fintech για βελτιωμένες ταμειακές ροές. H ελληνική Flexfin βρίσκεται σε αυτή την κατηγορία.
Προεξόφληση μελλοντικών πωλήσεων: Οι επιχειρήσεις λαμβάνουν προκαταβολικά μετρητά σε αντάλλαγμα για ένα ποσοστό των μελλοντικών πωλήσεων.
- Χαμηλότερο συνολικό κόστος
Οι λύσεις χρηματοοικονομικής τεχνολογίας συνήθως συνοδεύονται από χαμηλότερες χρεώσεις σε σύγκριση με τις παραδοσιακές χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες. Με την αυτοματοποίηση διαδικασιών όπως η τιμολόγηση και η επεξεργασία πληρωμών, οι ΜμΕ μπορούν να μειώσουν το κόστος εργασίας και να ελαχιστοποιήσουν τα σφάλματα. Επιπλέον, τα χαμηλότερα τέλη συναλλαγών και τα επιτόκια δανείων βοηθούν τις επιχειρήσεις να εξοικονομήσουν χρήματα. Αυτή η οικονομική αποδοτικότητα επιτρέπει στις ΜμΕ να κατανέμουν αποτελεσματικότερα πόρους σε αναπτυξιακές πρωτοβουλίες.
- Βελτιωμένη διαχείριση ταμειακών ροών
Τα εργαλεία χρηματοοικονομικής τεχνολογίας παρέχουν πληροφορίες σε πραγματικό χρόνο σχετικά με τις χρηματοοικονομικές συναλλαγές, επιτρέποντας στις επιχειρήσεις να διαχειρίζονται τις ταμειακές ροές τους πιο αποτελεσματικά. Με πρόσβαση σε επικαιροποιημένα οικονομικά δεδομένα, οι ΜμΕ μπορούν να λαμβάνουν τεκμηριωμένες αποφάσεις και να προγραμματίζουν τις μελλοντικές δαπάνες με μεγαλύτερη εμπιστοσύνη. Η ικανότητα αυτή είναι ζωτικής σημασίας για τη διατήρηση της ρευστότητας και τη διασφάλιση της λειτουργικής σταθερότητας.
- Βελτιωμένη εμπειρία πελατών
Οι καινοτομίες Fintech βελτιώνουν σημαντικά τις αλληλεπιδράσεις με τους πελάτες, προσφέροντας απρόσκοπτες λύσεις πληρωμών και εξατομικευμένες υπηρεσίες. Χαρακτηριστικά όπως οι πληρωμές μέσω κινητού τηλεφώνου και η αυτοματοποιημένη υποστήριξη πελατών που υποστηρίζονται από τεχνητή νοημοσύνη βελτιώνουν την ευκολία για τους πελάτες, ενισχύοντας την αφοσίωση στην επιχείρηση. Αυτή η εστίαση στην εμπειρία του πελάτη βοηθά τις ΜμΕ να διαφοροποιηθούν σε ανταγωνιστικές αγορές.
- Απλοποιημένη επεξεργασία πληρωμών
Το Fintech απλοποιεί την επεξεργασία πληρωμών μέσω ψηφιακών πλατφορμών που επιτρέπουν γρήγορες και αποτελεσματικές συναλλαγές. Αυτό όχι μόνο μειώνει το λειτουργικό κόστος, αλλά επιταχύνει επίσης την εκκαθάριση κεφαλαίων, η οποία είναι ζωτικής σημασίας για τη διατήρηση υγιών ταμειακών ροών. Η παγκόσμια υιοθέτηση λύσεων πληρωμών μέσω κινητού τηλεφώνου υπογραμμίζει τη σημασία του Fintech για τη βελτιστοποίηση των διαδικασιών πληρωμών για τις ΜμΕ.
- Ενσωματωμένες υπηρεσίες
Πρόκειται ίσως για την πιο ευέλικτη και εντυπωσιακή υλοποίηση Fintech αφού δίνει τη δυνατότητα στις επιχειρήσεις να προσφέρουν πολύπλευρες και ολοκληρωμένες υπηρεσίες στους πελάτες τους, ενώ παράλληλα οι καταναλωτές έχουν περισσότερες επιλογές την στιγμή της αγοράς. Για παράδειγμα, τη στιγμή της αγοράς ενός προϊόντος από ένα e-shop μπορεί να προσφέρονται δόσεις μέσω Klarna ή ασφαλιστική κάλυψη από κάποια άλλη συνεργαζόμενη εταιρεία ή ακόμα και άμεση έκδοση δανείου, πάντα τη στιγμή της αγοράς στο checkout.
- Καλύτερη διαχείριση δεδομένων
Με τα εργαλεία χρηματοοικονομικής τεχνολογίας, οι ΜμΕ μπορούν να αξιοποιήσουν την ανάλυση δεδομένων για καλύτερη λήψη οικονομικών αποφάσεων. Αυτές οι πλατφόρμες παρέχουν πληροφορίες σχετικά με τα μοτίβα δαπανών, τις προβλέψεις εσόδων και τη συνολική οικονομική υγεία, επιτρέποντας στους ιδιοκτήτες επιχειρήσεων να παρακολουθούν την απόδοση και να εντοπίζουν τομείς βελτίωσης. Οι βελτιωμένες δυνατότητες διαχείρισης δεδομένων οδηγούν σε μεγαλύτερο στρατηγικό σχεδιασμό και επιχειρησιακή αποτελεσματικότητα.
- Αυξημένη ασφάλεια
Οι εταιρείες χρηματοοικονομικής τεχνολογίας χρησιμοποιούν προηγμένα μέτρα ασφαλείας για την προστασία ευαίσθητων χρηματοοικονομικών πληροφοριών από απειλές στον κυβερνοχώρο. Αυτή η αυξημένη ασφάλεια παρέχει στις ΜμΕ εμπιστοσύνη στη διαχείριση των οικονομικών τους στο Διαδίκτυο, μειώνοντας τον κίνδυνο απάτης και παραβιάσεων δεδομένων. Τα ενισχυμένα πρωτόκολλα ασφαλείας είναι απαραίτητα για τη διασφάλιση των περιουσιακών στοιχείων των επιχειρήσεων σε ένα ψηφιακό τοπίο.
- Μεγαλύτερη προσβασιμότητα
Οι λύσεις Fintech έχουν σχεδιαστεί για να είναι προσβάσιμες από οποιαδήποτε συσκευή με σύνδεση στο Διαδίκτυο, επιτρέποντας στους ιδιοκτήτες επιχειρήσεων να διαχειρίζονται τα οικονομικά τους εν κινήσει. Η ευελιξία αυτή είναι ιδιαίτερα επωφελής για τις ΜΜΕ που απαιτούν ευελιξία στις δραστηριότητές τους. Η δυνατότητα πρόσβασης σε χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες οποτεδήποτε και οπουδήποτε δίνει τη δυνατότητα στους επιχειρηματίες να λαμβάνουν έγκαιρες αποφάσεις.
- Αυξημένος ανταγωνισμός στις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες = καλύτερες υπηρεσίες για όλους
Η επικράτηση της χρηματοοικονομικής τεχνολογίας έχει εντείνει τον ανταγωνισμό στον τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών, οδηγώντας σε καλύτερα προϊόντα και υπηρεσίες σε πιο ανταγωνιστικές τιμές για τις ΜμΕ. Καθώς οι εταιρείες χρηματοοικονομικής τεχνολογίας καινοτομούν συνεχώς, οι παραδοσιακές τράπεζες αναγκάζονται να υιοθετήσουν νέες τεχνολογίες και να βελτιώσουν τις υπηρεσίες τους, ωφελώντας τελικά τις μικρές επιχειρήσεις και όχι μόνο.
Οι πιο σημαντικοί τομείς του Fintech
Neobanks: Οι τράπεζες στο κινητό μας και το εξαιρετικό Digital Onboarding
Οι Neobanks είναι ψηφιακές τραπεζικές οντότητες που λειτουργούν εξ ολοκλήρου στο Διαδίκτυο χωρίς φυσικά υποκαταστήματα. Έχουν κερδίσει σημαντική αναγνωρισιμότητα τα τελευταία χρόνια, προσελκύοντας καταναλωτές με γνώσεις τεχνολογίας που προτιμούν την ευκολία και την προσβασιμότητα. Πρωτοποριακές neobanks όπως οι Revolut, N26 και η ελληνική Viva έχουν διαταράξει το παραδοσιακό τραπεζικό μοντέλο με καινοτόμες τεχνολογικές λύσεις, προσφέροντας χαμηλότερες προμήθειες, υψηλότερα επιτόκια στις αποταμιεύσεις και είναι εξαιρετικά φιλικές προς το χρήστη.
Η εμφάνιση των neobanks μπορεί να εντοπιστεί στη χρηματοπιστωτική κρίση του 2008, αλλά και αυτή του 2010 στη χώρα μας, η οποία οδήγησε σε απώλεια εμπιστοσύνης στις παραδοσιακές τράπεζες. Καθώς η διείσδυση των smartphones αυξήθηκε και οι προσδοκίες των καταναλωτών μετατοπίστηκαν προς ψηφιακές λύσεις, οι νεοτράπεζες κάλυψαν ένα κενό στην αγορά παρέχοντας καινοτόμες χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες. Αυτές οι τράπεζες αξιοποιούν προηγμένες τεχνολογίες όπως η τεχνητή νοημοσύνη και η ανάλυση δεδομένων για να εξατομικεύσουν τις εμπειρίες των χρηστών και να καλύψουν τις ποικίλες ανάγκες των πελατών.
Ως απάντηση σε αυτόν τον αυξανόμενο ανταγωνισμό, πολλές παραδοσιακές τράπεζες είτε ξεκινούν τις δικές τους ψηφιακές θυγατρικές είτε επενδύουν σε υπάρχουσες νεοτράπεζες. Για παράδειγμα, η HSBC έχει διερευνήσει συνεργασίες με νεοτράπεζες για να ενισχύσει τις ψηφιακές προσφορές της, ενώ η JPMorgan Chase έχει αναπτύξει τη δική της ψηφιακή πλατφόρμα για να προσελκύσει νεότερους πελάτες που αναζητούν σύγχρονες τραπεζικές λύσεις. Αυτή ακριβώς την τακτική ακολούθησε και η Τράπεζα Πειραιώς η οποία σε συνεργασία με την Natech δημιούργησαν την ψηφιακή τράπεζα Snappi στην ελληνική αγορά.
Η πιο σημαντική δυνατότητα που προσφέρουν οι neobanks είναι η δημιουργία καταθετικού λογαριασμού IBAN και έκδοση χρεωστικής κάρτας αποκλειστικά από το κινητό μας κάτι που ήταν αδιανόητο για τις ελληνικές τράπεζες μέχρι την πανδημία. Από εκεί και μετά όλες οι τράπεζες προσφέρουν το λεγόμενο digital onboarding, με πολλά ζητήματα ακόμα βέβαια, για την εγγραφή νέων πελατών μέσω Web και Mobile Banking.
APIs & Open Banking: Επιτρέποντας απρόσκοπτες τραπεζικές εμπειρίες
Οι διεπαφές προγραμματισμού εφαρμογών (APIs) είναι ζωτικής σημασίας για τη διευκόλυνση των συνεργασιών μεταξύ τραπεζών και εταιρειών Fintech. Οι πρωτοβουλίες ανοικτής τραπεζικής δίνουν τη δυνατότητα σε τρίτους παρόχους να έχουν πρόσβαση σε τραπεζικά δεδομένα με ασφάλεια, επιτρέποντας απρόσκοπτες τραπεζικές εμπειρίες για τους καταναλωτές. Αυτή η υλοποίηση επιτρέπει στις εταιρείες Fintech να αναπτύξουν καινοτόμες εφαρμογές που ενισχύουν την εμπειρία των πελατών, παρέχοντας παράλληλα στις παραδοσιακές τράπεζες ευκαιρίες να βελτιώσουν τις υπηρεσίες τους.
Για παράδειγμα, οι τράπεζες μπορούν να χρησιμοποιήσουν API για να προσφέρουν λύσεις επεξεργασίας πληρωμών, εργαλεία προϋπολογισμού ή επενδυτικές πλατφόρμες μέσω συνεργασιών Fintech. Αυτή η συνεργασία όχι μόνο ενισχύει την εμπειρία των πελατών, αλλά επιτρέπει επίσης στις τράπεζες να παραμείνουν ανταγωνιστικές σε μια ολοένα και πιο ψηφιακή αγορά. Η αναθεωρημένη οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τις υπηρεσίες πληρωμών (PSD2) έχει συμβάλει στην προώθηση της ανοικτής τραπεζικής, υποχρεώνοντας τις τράπεζες να μοιράζονται δεδομένα πελατών με εξουσιοδοτημένους τρίτους παρόχους.
Σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, υπηρεσίες όπως η Ανοικτή Τραπεζική και το Digital Onboarding δεν θα ήταν εφικτή αν το ελληνικό κράτος δεν πρόσφερε υπηρεσίες KYC μέσω της ΑΑΔΕ και το γνωστό μας Taxis.
Ψηφιακές πληρωμές: Η επανάσταση στις συναλλαγές
Η χρηματοοικονομική τεχνολογία έχει μεταμορφώσει σημαντικά το τοπίο των πληρωμών μέσω καινοτομιών όπως τα κινητά πορτοφόλια, οι ανέπαφες πληρωμές και οι ενσωματωμένες λύσεις πληρωμών. Εταιρείες όπως οι Stripe και PayPal έχουν φέρει επανάσταση στον τρόπο με τον οποίο οι καταναλωτές πραγματοποιούν συναλλαγές, παρέχοντας βολικές επιλογές πληρωμής που ενσωματώνονται απρόσκοπτα στις καθημερινές δραστηριότητες.
Οι παραδοσιακές τράπεζες υιοθετούν όλο και περισσότερο αυτές τις τεχνολογίες για να βελτιώσουν τις προσφορές πληρωμών τους. Για παράδειγμα, πολλές παρέχουν πλέον ολοκληρωμένες λύσεις πληρωμών που επιτρέπουν στις επιχειρήσεις να δέχονται πληρωμές απευθείας μέσω των τραπεζικών πλατφορμών τους. Αυτή η ενσωμάτωση βελτιώνει την αποτελεσματικότητα τόσο για τους καταναλωτές όσο και για τους εμπόρους, παρέχοντας παράλληλα στις τράπεζες πρόσθετες ροές εσόδων.
Η άνοδος των ενσωματωμένων πληρωμών -όπου η επεξεργασία πληρωμών ενσωματώνεται σε μη χρηματοπιστωτικές πλατφόρμες- απεικονίζει περαιτέρω τον αντίκτυπο τoυ Fintech στην παραδοσιακή τραπεζική. Οι επιχειρήσεις μπορούν πλέον να προσφέρουν απρόσκοπτες εμπειρίες ολοκλήρωσης αγοράς στις εφαρμογές ή τους ιστοτόπους τους χωρίς να ανακατευθύνουν τους πελάτες σε εξωτερικές πύλες πληρωμής.
Παράλληλα, μέσω των εφαρμογών Web και Mobile Banking οι τράπεζες πλέον παρέχουν μια πληθώρα υπηρεσιών πληρωμών σε ιδιώτες και επιχειρήσεις.
AML & KYC: Καινοτόμες λύσεις συμμόρφωσης
Οι κανονισμοί κατά της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες (AML) και Know Your Customer (KYC) είναι κρίσιμης σημασίας για τη διατήρηση της ακεραιότητας του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Οι νεοσύστατες επιχειρήσεις χρηματοοικονομικής τεχνολογίας βρίσκονται στην πρώτη γραμμή καινοτόμων λύσεων συμμόρφωσης που βοηθούν τις τράπεζες να εξορθολογίσουν αποτελεσματικά αυτές τις διαδικασίες. Οι παραδοσιακές τράπεζες βασίζονται όλο και περισσότερο σε συνεργάτες Fintech για προηγμένες λύσεις KYC που χρησιμοποιούν AI και μηχανική μάθηση για την ανάλυση δεδομένων πελατών και τον εντοπισμό ύποπτων δραστηριοτήτων.
Για παράδειγμα, εταιρείες όπως η Trulioo, η ComplyAdvantage αλλά και η ελληνική LinkedBusiness παρέχουν αυτοματοποιημένες διαδικασίες επαλήθευσης KYC που επιτρέπουν στις τράπεζες να εντάσσουν πελάτες γρήγορα, διασφαλίζοντας παράλληλα τη συμμόρφωση με τα κανονιστικά πρότυπα. Αυτές οι καινοτομίες όχι μόνο ενισχύουν τη λειτουργική αποδοτικότητα, αλλά μειώνουν επίσης το κόστος που σχετίζεται με τους μη αυτόματους ελέγχους συμμόρφωσης.
Blockchain & Crypto: Προσεκτική εξερεύνηση από τις τράπεζες
Ενώ οι παραδοσιακές τράπεζες ήταν ιστορικά επιφυλακτικές σχετικά με την υιοθέτηση της τεχνολογίας blockchain και των κρυπτονομισμάτων, πολλές διερευνούν τώρα αυτούς τους τομείς μέσω συνεργασιών με εξειδικευμένες εταιρείες Fintech. Το Blockchain προσφέρει πιθανά οφέλη, όπως ενισχυμένη ασφάλεια, διαφάνεια και αποτελεσματικότητα στις συναλλαγές.
Διαβάστε επίσης:
- Fintech: Μια εκθετική τεχνολογία που υποστηρίζει την καινοτομία στην επιχειρηματικότητα και αλλάζει τον τραπεζικό τομέα – Part 1
- Fintech: Μια εκθετική τεχνολογία που υποστηρίζει την καινοτομία στην επιχειρηματικότητα και αλλάζει τον τραπεζικό τομέα – Part 2
Το άρθρο δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στο Startupper MAG #54
