Η Saronic, η εταιρεία που πήρε το όνομά της από τον Σαρωνικό κόλπο και τη Ναυμαχία της Σαλαμίνας , αποτελεί ίσως ένα από τα πιο εντυπωσιακά scale-ups αμυντικής τεχνολογίας παγκοσμίως. Ιδρύθηκε τον Σεπτέμβριο του 2022 και μόλις σε λίγα χρόνια κατάφερε να φτάσει σε αποτίμηση 9,25 δισ. δολαρίων. Με όραμα να καλύψει το βιομηχανικό κενό παραγωγής αυτόνομων σκαφών επιφανείας (ASV), η εταιρεία έχει πλέον πάνω από 1.500 υπαλλήλους και τεράστιες υποδομές σε ΗΠΑ, Βρετανία και Αυστραλία. Λίγο πριν την παρουσία του στα «Παναθήναια», ο Ελληνοαμερικανός CEO της εταιρείας και πρώην Navy SEAL, Dino Mavrookas, είχε μιλήσει στο Startupper Mag για τις τεχνολογικές προκλήσεις, την τεχνητή νοημοσύνη στους ωκεανούς και τις ευκαιρίες για την Ελλάδα στο σύγχρονο γεωπολιτικό σκηνικό.
S.M.: Ποιο ήταν το έναυσμα για τη δημιουργία της Saronic; Ήταν η σωστή ιδέα την κατάλληλη στιγμή; Αν ξεκινούσατε από την αρχή, τι θα κάνατε διαφορετικά;
Dino Mavrookas: Ιδρύσαμε τη Saronic έξι εβδομάδες πριν από το πρώτο χτύπημα με Αυτόνομο Σκάφος Επιφανείας (ASV) στον ρωσικό στόλο στην Ουκρανία, τον Οκτώβριο του 2022. Εκείνο το χτύπημα επιβεβαίωσε ότι η λεγόμενη ναυτική αυτονομία θα άλλαζε ριζικά τον τρόπο διεξαγωγής του ναυτικού πολέμου. Κατέστησε επίσης σαφές ότι η κρίσιμη πρόκληση δεν ήταν το αν τα αυτόνομα συστήματα θα μπορούσαν να είναι αποτελεσματικά, αλλά το αν η Δύση διέθετε τη βιομηχανική ικανότητα να τα παράγει στην απαιτούμενη κλίμακα. Η Κίνα σήμερα κατέχει περισσότερο από το ήμισυ της παγκόσμιας ναυπηγικής ικανότητας και τα δυτικά κράτη δεν μπορούν να καλύψουν αυτό το χάσμα μέσω παρωχημένων προσεγγίσεων.
Η Saronic δημιουργήθηκε για να αντιμετωπίσει αυτό ακριβώς το κενό στην παραγωγή, με έμφαση στις πλατφόρμες ναυτικής αυτονομίας που σχεδιάστηκαν εξαρχής για να κατασκευάζονται με ταχύτητα και σε μεγάλη κλίμακα. Κινηθήκαμε γρήγορα από την πρώτη μέρα, παρέχοντας δυνατότητες που είχε ανάγκη η αγορά τόσο για αμυντικές όσο και για εμπορικές εφαρμογές. Το χτίσιμο της Saronic απαίτησε τη σωστή ομάδα από το ξεκίνημα. Είχα το προνόμιο να το κάνω αυτό δίπλα σε εξαιρετικούς συνιδρυτές. Έχουμε αναπτύξει τη Saronic σε πάνω από 1.500 υπαλλήλους σε περισσότερες από δέκα τοποθεσίες, όλοι ενωμένοι από μια κοινή αποστολή.
Η εταιρεία ιδρύθηκε τον Σεπτέμβριο του 2022 από εμένα (CEO), τον Rob Lehman (CCO), τον Vib Altekar (CTO) και τον Douglas Lambert (COO). Έχει αντλήσει 2,5 δισ. δολάρια μέχρι σήμερα, με τον πιο πρόσφατο γύρο χρηματοδότησης (Series D) ύψους 1,75 δισ. δολαρίων, να γίνεται σε αποτίμηση 9,25 δισ. δολαρίων, τον Μάρτιο του 2026.
Έχουμε καταγράψει πάνω από 130.000 ναυτικά μίλια και 20.000 ώρες δοκιμών στο νερό για τα 7 μέτρων ASV τύπου Corsair , εκ των οποίων έχουν παραχθεί περισσότερα από 300 έως σήμερα. Τον Δεκέμβριο του 2025, ο Υπουργός Ναυτικού των ΗΠΑ ανακοίνωσε συμβόλαιο παραγωγής 392 εκατ. δολαρίων με τη Saronic για το Corsair ASV. Αυτή τη στιγμή, ναυπηγούμε το 55 μέτρων αυτόνομο πλοίο Marauder στο ναυπηγείο μας στη Λουιζιάνα.
S.M.: Η Saronic φέρνει την επανάσταση στη ναυτική άμυνα μέσω των Αυτόνομων Σκαφών Επιφανείας (ASVs). Ποιο ήταν το μεγαλύτερο τεχνολογικό εμπόδιο που έπρεπε να ξεπεράσετε κατά την ανάπτυξη αυτών των συστημάτων;
Dino Mavrookas: Από την αρχή, η προσέγγιση της Saronic ήταν ξεκάθαρη: αν δεν μπορούσαμε να κατασκευάσουμε μια πλατφόρμα κατά χιλιάδες κομμάτια, δεν θα την κατασκευάζαμε καθόλου. Μία από τις πρώτες μας προσλήψεις ήταν ο Επικεφαλής Παραγωγής (Head of Manufacturing), τον οποίο φέραμε από τη SpaceX πριν καν έχουμε ένα ολοκληρωμένο προϊόν, επειδή η παραγωγική ικανότητα ήταν ιδρυτική μας απαίτηση. Με την ίδια σκοπιμότητα χτίσαμε και την ομάδα, φέρνοντας ταλέντα παγκόσμιας κλάσης τόσο στο hardware όσο και στο software.
Το τεχνολογικό εμπόδιο δεν ήταν να αποδείξουμε ότι τα αυτόνομα συστήματα μπορούσαν να λειτουργήσουν, αλλά να τα κατασκευάσουμε με τέτοιο τρόπο ώστε να είναι δυνατή η μαζική παραγωγή τους με ταχύτητα και σε κλίμακα, από την πρώτη κιόλας μέρα. Και έχουμε κάνει ακριβώς αυτό.
S.M.: Καθώς η παγκόσμια γεωπολιτική σκακιέρα αλλάζει συνεχώς, πώς βλέπετε τον ρόλο της τεχνητής νοημοσύνης να εξελίσσεται στα αυτόνομα αμυντικά συστήματα την επόμενη δεκαετία;
Dino Mavrookas: Την επόμενη δεκαετία, το στρατηγικό πλεονέκτημα θα πάει στα κράτη που μπορούν να αναπτύξουν γρήγορα στο πεδίο, να βελτιώνουν συνεχώς (iterate) και να κλιμακώνουν τα αυτόνομα συστήματα. Οι σύγχρονες συγκρούσεις ήδη αποδεικνύουν ότι οι δυνατότητες που καθορίζονται από το λογισμικό εξελίσσονται ταχύτερα από τους παραδοσιακούς κύκλους προμηθειών. Αυτό σημαίνει ότι η αυτονομία πρέπει να επικαιροποιείται και να τελειοποιείται συνεχώς μέσω της πραγματικής επιχειρησιακής χρήσης.
Η εμπιστοσύνη, η αξιοπιστία και η συνεργασία ανθρώπου-μηχανής θα παραμείνουν κρίσιμες σε όλη αυτή την εξέλιξη. Το μέλλον βρίσκεται στην κατασκευή αυτόνομων συστημάτων που οι χειριστές μπορούν να επιβλέπουν, να ενσωματώνουν στις ροές εργασιών της αποστολής και να αναπτύσσουν με σιγουριά δίπλα σε επανδρωμένα μέσα. Η πραγματική διαφοροποίηση θα είναι η ικανότητα συνδυασμού της AI, του λογισμικού αυτονομίας, της κατασκευής και της ανάπτυξης σε ολοκληρωμένα συστήματα που μπορούν να κλιμακωθούν.
Η ταχεία παροχή δυνατοτήτων αυτονομίας απαιτεί όχι μόνο προόδους στην AI, αλλά και αναζωογόνηση της βιομηχανικής βάσης, καθώς και επέκταση της εγχώριας ναυπηγικής και παραγωγικής ικανότητας. Στη Saronic, σχεδιάζουμε κάθε πλατφόρμα με γνώμονα την αυτονομία από το μηδέν. Αυτό μας επιτρέπει να μεταβαίνουμε από την προσομοίωση λογισμικού στην ενσωμάτωση στο hardware σε 30 λεπτά, και από το hardware στις δοκιμές στο νερό σε 24 ώρες. Αυτός ο γρήγορος χρονικός κύκλος είναι ακριβώς ο τρόπος με τον οποίο φαίνεται στην πράξη η πραγματική κλιμάκωση που υποστηρίζεται από την AI.
S.M.: Καθώς οι Startups αμυντικής τεχνολογίας προσελκύουν περισσότερη χρηματοδότηση VC από ποτέ, πώς πλοηγείστε στις ηθικές και ρυθμιστικές πολυπλοκότητες της κατασκευής ναυτικών συστημάτων με βάση την AI;
Dino Mavrookas: Τα αυτόνομα ναυτικά συστήματα μειώνουν τον κίνδυνο για την ανθρώπινη ζωή, επιτρέποντας στις ναυτικές δυνάμεις να διατηρούν συνεχή παρουσία σε απαιτητικά και αμφισβητούμενα περιβάλλοντα, χωρίς να εκθέτουν τους ναύτες στο κόστος και τον κίνδυνο των επανδρωμένων επιχειρήσεων.
Στη Saronic, ενσωματώνουμε τη συμμόρφωση στον σχεδιασμό των συστημάτων μας από την αρχή. Διατηρούμε συνεχή διάλογο με το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ και τα αρμόδια γραφεία πολιτικής καθ’ όλη τη διάρκεια της ανάπτυξης και των δοκιμών. Συνεργαζόμαστε επίσης με διεθνείς ρυθμιστικούς φορείς για να προωθήσουμε τις τεχνικές απαιτήσεις και τα πρότυπα ταξινόμησης για τα αυτόνομα σκάφη, και υποστηρίζουμε την ενσωμάτωση αυτόνομων τεχνολογιών στον ναυτιλιακό τομέα.
S.M.: Η ταυτόχρονη δημιουργία καινοτόμου hardware και software σε επίπεδο scaleup αποτελεί τεράστια πρόκληση. Ποιο είναι το μυστικό για την επίτευξη του product-market fit σε μια βιομηχανία τόσο «κλειστή» όσο η άμυνα;
Dino Mavrookas: Η προσέγγισή μας στην κάθετη ολοκλήρωση είναι ένα από τα μεγαλύτερα πλεονεκτήματά μας στην αγορά. Σχεδιάζουμε το hardware και το software μαζί, ως ένα ενιαίο σύστημα, αντί να “κολλάμε” εκ των υστέρων το λογισμικό σε παλαιότερες πλατφόρμες. Αυτή η ενσωμάτωση προσδίδει στα συστήματά μας την αξιοπιστία και την προσαρμοστικότητα που χρειάζονται οι μαχητές. Παράλληλα, η ανοιχτή, αρθρωτή (modular) αρχιτεκτονική μας διασφαλίζει ότι οι πλατφόρμες μας μπορούν να ενσωματώσουν εξοπλισμό (payloads) τρίτων, αισθητήρες, και υποδομές διοίκησης και ελέγχου, ανάλογα με τις απαιτήσεις της εκάστοτε αποστολής.
Το επικυρώνουμε αυτό μέσω αυστηρών επιχειρησιακών δοκιμών σε πραγματικά περιβάλλοντα, 24 ώρες το 24ωρο, 7 ημέρες την εβδομάδα, δίπλα σε πελάτες και συνεργάτες. Αυτό δημιουργεί άμεση ανατροφοδότηση που επιστρέφει κατευθείαν στην ανάπτυξη του προϊόντος. Αυτή είναι επίσης μια στιγμή όπου το ευρύτερο αμυντικό οικοσύστημα αγκαλιάζει ενεργά τους εμπορικούς παίκτες της τεχνολογίας, αναγνωρίζοντας ότι μπορούν να σχεδιάσουν, να δοκιμάσουν και να παραδώσουν δυνατότητες γρηγορότερα από τα παραδοσιακά εσωτερικά κυβερνητικά προγράμματα.
S.M.: Με δεδομένη την τεράστια ναυτική παράδοση της Ελλάδας και την κομβική γεωπολιτική της θέση, βλέπετε περιθώρια συνεργειών ή ευκαιρίες δοκιμής καινοτόμων αμυντικών τεχνολογιών εντός του ελληνικού οικοσυστήματος;
Dino Mavrookas: Σίγουρα. Σε αμφισβητούμενα περιβάλλοντα, όπως η Ανατολική Μεσόγειος, η πλευρά που προσαρμόζεται και αναπτύσσει λύσεις σε κλίμακα πιο γρήγορα, καθορίζει το αποτέλεσμα. Για παράδειγμα, σε πρωτοβουλίες όπως η “Ασπίδα του Αχιλλέα” (Achilles Shield), το ρίσκο δεν θα έπρεπε να εντοπίζεται στο αν η Ελλάδα μπορεί να αναπτύξει ένα αυτόνομο σκάφος, αλλά στο αν η Ελλάδα μπορεί να αναπτύξει αρκετές δυνατότητες, με ταχύτητα, ώστε να καλύψει το Αιγαίο.
Οι έτοιμες για παραγωγή πλατφόρμες της Saronic, με hardware και software κατασκευασμένα ως ένα ενιαίο ολοκληρωμένο σύστημα, θα μπορούσαν να επιτρέψουν ακριβώς αυτό. Θα επέτρεπαν στην Ελλάδα να προχωρήσει απευθείας σε επιχειρησιακούς πειραματισμούς, ενώ ελληνικές εταιρείες θα αναπτύσσουν και θα ενσωματώνουν αισθητήρες, ραντάρ, συστήματα αποστολής και εξοπλισμό τοπικής παραγωγής σε αυτές τις πλατφόρμες, παρέχοντας αυτή τη συνδυασμένη ικανότητα σε κάθε χειριστή που χρησιμοποιεί τα συστήματα.
S.M.: Τα “Παναθήναια” γιορτάζουν τη διασταύρωση της κληρονομιάς με την καινοτομία. Ως ένας τεχνολογικός ηγέτης με ελληνικές ρίζες που δραστηριοποιείται στην αιχμή της τεχνολογίας στις ΗΠΑ, ποια μαθήματα από το αμερικανικό οικοσύστημα θα θέλατε να μεταδώσετε στους Έλληνες founders;
Dino Mavrookas: Η Saronic πήρε το όνομά της από τον Σαρωνικό κόλπο, εκεί όπου οι Έλληνες νίκησαν τον περσικό στόλο στη Ναυμαχία της Σαλαμίνας το 480 π.Χ.. Ήταν αριθμητικά λιγότεροι, αλλά προσαρμόστηκαν πιο γρήγορα και ήταν αποφασιστικοί στην εκτέλεση. Οι γονείς μου μετανάστευσαν στις ΗΠΑ από την Ελλάδα και είμαι περήφανος για την ελληνική μου κληρονομιά και τις παραδόσεις.
Στη συνέχεια, υπηρέτησα στις ομάδες των U.S. Navy SEAL, όπου το «μία ομάδα, μία αποστολή» δεν είναι απλώς ένα μότο, αλλά η αρχή που καθορίζει τον τρόπο λειτουργίας σου. Είναι η ίδια ακριβώς αρχή που καθοδηγεί και τη Saronic σήμερα.
Το μάθημα που θα ήθελα να περάσω στους Έλληνες ιδρυτές είναι να ηγούνται με πεποίθηση. Βρείτε πού υπάρχει το κενό, κατανοήστε το καλύτερα από οποιονδήποτε άλλον και μη φοβηθείτε να είστε αυτοί που θα το καλύψουν. Αυτή η ξεκάθαρη αποστολή είναι το κοινό στοιχείο που έχουν οι καλύτεροι founders. Και αποτελεί ένα βαθιά ελληνικό χαρακτηριστικό, όσο ακριβώς είναι και αμερικανικό.
Η συνέντευξη δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στο Startupper MAG #73
